
နမောတသ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသဗ္မုသတ္တာ
နမောတသ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသဗ္မုသတ္တာ
နမောတသ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသဗ္မုသတ္တာ
ရှေ့မှာရေးခဲ့တာ စိတ်(၈၉)ပါးမှာ အပါး(၃၀)ပြီးသွားခဲ့ပြီ...။ နည်းနည်းပြန်နွှေးကြည့်မယ်နော်
စိတ် (၈၉)ပါးမှာ
ကာမဝစရစိတ် ၅၄ပါး
ရူပဝစရစိတ် ၁၅ပါး
အရူပါဝစရစိတ် ၁၂ပါး
လောကုတ္တရာစိတ် ၈ပါး
အရှေ့အပိုင်းသုံးပိုင်းမှာ ကာမဝစရစိတ် ၅၄ပါးထဲက အပါးသုံးဆယ်ပြီးသွားပြီ...။ အခုကျန်တဲ့ ၂၄ပါးဖြစ်တဲ့ ကာမဝစရသောဘနစိတ် ကိုပြောပေးပါမယ်....။
ကာမဝစရသောဘနစိတ် (၂၄)ပါး
ကာမဝစရ ကုသိုလ်စိတ် ၈ပါး
ကာမဝစရ ဝိပါတ်စိတ် ၈ပါး
ကာမဝစရ ကြိယာစိတ် ၈ပါး
------------------------------------------
စုစုပေါင်း ၂၄ပါး
ကာမဝစရ ကုသိုလ်စိတ် ၈ပါး
၁) သောမနဿ သဟဂုတ် ဉာဏသမ္ပယုတ် အသင်္ခါရိကစိတ် (၃၁)
၂) သောမနဿ သဟဂုတ် ဉာဏသမ္ပယုတ် သသင်္ခါရိကစိတ် (၃၂)
၃) သောမနဿ သဟဂုတ် ဉာဏဝိပ္ပယုတ် အသင်္ခါရိကစိတ် (၃၃)
၄) သောမနဿ သဟဂုတ် ဉာဏဝိပ္ပယုတ် သသင်္ခါရိကစိတ် (၃၄)
၅) ဉပေက္ခာ သဟဂုတ် ဉာဏသမ္ပယုတ် အသင်္ခါရိကစိတ် (၃၅)
၆) ဉပေက္ခာ သဟဂုတ် ဉာဏသမ္ပယုတ် သသင်္ခါရိကစိတ် (၃၆)
၇) ဉပေက္ခာ သဟဂုတ် ဉာဏဝိပ္ပယုတ် အသင်္ခါရိကစိတ် (၃၇)
၈) ဉပေက္ခာ သဟဂုတ် ဉာဏဝိပ္ပယုတ် သသင်္ခါရိကစိတ် (၃၈)
ကာမဝစရ ဝိပါတ်စိတ် ၈ပါး
ကာမဝစရ ကုသိုလ်စိတ် ၈ပါးနဲ့အတူတူ ( ၃၉-၄၆)
ကာမဝစရ ကြိယာစိတ် ၈ပါး
ကာမဝစရ ကုသိုလ်စိတ် ၈ပါးနဲ့အတူတူ ( ၄၇-၅၉)
အခုပြောပြမယ့် စိတ်တွေက (၁၁)ဘုံမှာ ကျင်လည်နေတဲ့ ကာမသောဘနစိတ်တွေပါ....။ သောဘနဆိုတာ မြန်မာလို တင့်တယ်လှပတာ ကောင်းမွန်တာဖြစ်လို့ တင့်တယ်လှပတဲ့ စိတ်ကိုပြောတာပါ....။ ဒီလိုပြောရတာလည်း သူတို့ဟာ အလောဘ အဒေါသ အမောဟဆိုတဲ့ ကောင်းတဲ့ စိတ်တွေနဲ့ပဲ ယှဉ်လို့ပါ...။ နောက်ပြီး သူတို့ရှေ့မှာ မဟာတပ်ပြီးခေါ်ပါတယ်...။ ဒါလည်း သူတို့ဟာ ရူပဝစရ အရူပဝစရနဲ့ လောကုတ္တရာ ကုသိုလ်စိတ်တွေထက် အရေအတွက်ပိုများလို့ပါ...။ ကာမသောဘနစိတ် ၂၄ပါးမှာ မဟာကုသိုလ်စိတ် ၈ပါး မဟာဝိပါတ်စိတ် ၈ပါးနဲ့ မဟာကြိယာစိတ် ၈ပါး ပါဝင်ပါတယ်....။
ကာမဝိစရစိတ်တွေကို ပြောပြပါမယ်....။ မဟာကုသိုလ်စိတ် ၈ပါးဟာ ရှေ့ကပြောပြပြီးသွားတဲ့ လောဘမူစိတ် ၈ပါးနဲ့ ခပ်ဆင်ဆင်တူပါတယ်...။ လောဘမူစိတ်တွေကို နားလည်ထားရင် ဒိဌိဂတ သမ္ပယုတ်နေရာမှာ ဉာဏသမ္ပယုတ်၊ ဒိဌိဂတ ဝိပ္ပယုတ်နေရာမှာကျတော့ ဉာဏဝိပ္ပယုတ်လို့ ထည့်လိုက်ရင် ကုသိုလ်စိတ်တွေဖြစ်သွားတယ်....။
၁) သောမနဿ သဟဂုတ် ဉာဏသမ္ပယုတ် အသင်္ခါရိကစိတ်
ဒီနေရာမှာ သောမနဿက ဝမ်းမြောက်ရွှင်လန်းခြင်း Pleasure၊ ဉာဏသမ္ပယုတ်က ကံ ကံရဲ့အကျိုး၊ သစ္စာလေးပါးနဲ့ အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တ သဘောတွေကို သိမြင်တဲ့ ဉာဏ်နဲ့ယှဉ်တာ အသင်္ခါရက အလိုလို ဖြစ်တာမို့ ဝမ်းမြောက်ရွှင်လန်းစွာ ဉာဏ်နဲ့ယှဉ်၍ တိုက်တွန်းမှုမပါဘဲ မိမိအလိုအလျှောက်ပြုသောစိတ်ပါ...။ Moral consciousness, unprompted, accompanied by pleasure and associated with knowledge.
ဉပမာ လမ်းသွားရင်း မိမိထက်နွမ်းပါးတဲ့သူတွေ့လို့ ငွေအကြွေလေးထောက်ပံ့တဲ့အခါ ဝမ်းမြှောက်ရွှင်လန်းရသလို ဒါနကုသိုလ်ဖြစ်လို့ ကောင်းတဲ့ အကျိုးကိုပေးပါတယ်..။ ဒီလို ဘယ်သူမှ တိုက်တွန်းတာမပါဘဲ ဖြစ်လာတဲ့ ကုသိုလ်စိတ်ဟာ သောမနဿ သဟဂုတ် ဉာဏ သမ္ပယုတ် အသင်္ခါရိကစိတ်ပါ....။ ဘုရားသွားလို့ ရွှေသင်္ကန်းကပ်လှူဖို့ သဒ္ဒါအလျောက် ဝမ်းမြှောက်ရွှင်လန်းစွာ အလှူငွေထည့်ဝင်တဲ့အခါ ဒီစိတ်ဖြစ်ပါတယ်...။
၂) သောမနဿ သဟဂုတ် ဉာဏသမ္ပယုတ် သသင်္ခါရိကစိတ်
ဘုရားသွားရင် သူငယ်ချင်းက တိုက်တွန်းလို့ နှင်းဆီပန်းတွေကို ဝမ်းမြှောက်ကြည်နူးစွာနဲ့ ကပ်လှူခဲ့ရင် ဒီစိတ်ဖြစ်ပါတယ်....။
၃) သောမနဿ သဟဂုတ် ဉာဏဝိပ္ပယုတ် အသင်္ခါရိကစိတ်
သူက ကောင်းမှုပြုတဲ့အခါ ဉာဏ်နဲ့မယှဉ်ဘဲ အလိုအလျောက်ပြုလိုက်တာမျိုးပါ....။ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် အများစုက လှူဒါန်းတဲ့အခါ ဝမ်းမြှောက်ဝမ်းသာဖြစ်ပေမယ့် သတိမထားမိတော့ ဉာဏ်မပါဘူး ဖြစ်ဖြစ်သွားတယ်...။ နိဗ္ဗာန်ကို ရည်မျှော်ပြီးလှူကြပါလို့ ဆရာတော်များက မိန့်မှပဲ ဉာဏ်နဲ့ယှဉ်ပြီးလှူဖြစ်တာမျာတယ်...။ ဒီလို ဉာဏ်နဲ့ မယှဉ်ဘဲ ကောင်းမှုကုသိုလ်တွေလုပ်တော့ ကောင်းကျိုးတွေ ရသင့်သလောက်မရဘဲဖြစ်သွားတယ်...။ ကလေးငယ်လေးတွေကို မိဘတွေက ဘုရားကို ဦးချခိုင်းပြီး သံဃာတော်တွေကို ပစ္စည်းတွေ ကပ်ပေမယ့်... ဉာဏ်မပါတော့ ဒီစိတ်ပဲဖြစ်တယ်....။
၄) သောမနဿ သဟဂုတ် ဉာဏဝိပ္ပယုတ် သသင်္ခါရိကစိတ်
ကလေးတွေက လူကြီးတွေ ပြောမှ ဘုရားရှိခိုးရင် တိုက်တွန်းမှုပါလို့ သောမနဿ သဟဂုတ် ဉာဏဝိပ္ပယုတ် သသင်္ခါရိကစိတ် ဖြစ်တယ်...။ ဉာဏ်နဲ့မယှဉ် တိုက်တွန်းမှုလုပ်တဲ့ ကောင်းမှုကုသိုလ်တွေမှ ဒီစိတ်ဖြစ်တယ်...။ ကလေးတွေမှ မဟုတ်ဘူး လူကြီးအများစုလည်း ဒီစိတ်ဖြစ်တတ်ကြပါတယ်...။ အဘိဓမ္မာရဲ့ အခြေခံသဘောတရားကို နားလည်ထားမှသာ ကောင်းမှုကုသိုလ်ပြုတဲ့အခါ ဉာဏ်နဲ့ယှဉ်တယ်ဆိုတာကို သဘောပေါက်နားလည်နိုင်ကြမှာပါ....။
၅)ဉပေက္ခာသဟဂုတ် ဉာဏသမ္ပယုတ် အသင်္ခါရိကစိတ်
ဒီစိတ်မျာ ဉာဏ်နဲ့တော့ယှဉ်တယ်....။ ဒါပေမယ့် ဝမ်းနည်းတာလည်းမဟုတ် ဝမ်းသာတာလည်းမဟုတ်တဲ့ အလယ်အလတ် ခံစားမှုနဲ့ မိမိအလိုအလျောက်လုပ်လိုက်တာမျိုးပါ...။ ဆိုပါတော့ အဘိဓမ္မာသင်တန်းကို လေ့လာဖို့လိုမယ်ဆိုပြီး ဝမ်းနည်းဝမ်းသာမရှိဘဲ ပုံမှန်တက်ရောက်ရင် ဒီစိတ်ဖြစ်တယ်....။ အဘိဓမ္မာသင်တန်းတက်မယ်ဆိုကတည်းက ကံ ကံရဲ့ အကျိုးကို ယုံတဲ့သူဖြစ်နေလို့ ဉာဏ်နဲ့ယှဉ်ပါတယ်....။
၆) ဉပေက္ခာသဟဂုတ် ဉာဏသမ္ပယုတ် သသင်္ခါရိကစိတ်
သူငယ်ချင်းက တိုက်တွန်းလို့ ဝမ်းနည်းဝမ်းသာမရှိဘဲ အဘိဓမ္မာသင်တန်းတက်တဲ့အခါ ဒီစိတ်ဖြစ်ပါတယ်....။
၈) ဉပေက္ခာသဟဂုတ် ဉာဏဝိပ္ပယုတ် အသင်္ခါရိကစိတ်
တခါတလေ သတိမထားလိုက်မိဘဲ ဉာဏ်နဲ့မယှဉ်မိဘဲ ကုသိုလ်ကောင်းမှုကို မိမိသဘောအလျောက် အမှတ်တမဲ့ လုပ်တာမျိုးဆိုပါတော့ အိမ်ရှေ့မှာ လမ်းပြင်ဖို့ အလှူငွေလာကောက်တော့ ဝတ်ကျေတန်းကျေလှူလိုက်တာမျိုးဆိုရင် ဒီစိတ်ဖြစ်တယ်....။
၈) ဉပေက္ခာသဟဂုတ် ဉာဏဝိပ္ပယုတ် သသင်္ခါရိကစိတ်
သူများတိုက်တွန်းလို့ လှူတာမျိုးဆိုရင် ဉပေက္ခာသဟဂုတ် ဉာဏဝိပ္ပယုတ် သသင်္ခါရိကစိတ် ဖြစ်ပါတယ်....။
ဘုရားရှိခိုးတာ အလှူအတန်းပြုတာ ဆင်းရဲချို့တဲ့သူတွေကို ကူညီတာ လူနာတွေကို ဂရုတစိုက် ကုသပေးတာတွေ အားလုံးဟာ ဒီကုသိုလ်စိတ် ၈ မျိုးထဲက တစ်ခုခုနဲ့ပြုကြတာပါ...။ ဒါပေမယ့် ဉာဏ်နဲ့ယှဉ်မှ အကျိုးပေးတဲ့အခါပြည့်ပြည့်စုံစုံလေးဖြစ်ဖို့ ဉာဏသမ္ပယုတ်ဖြစ်အောင်လုပ်ဖို့အရေးကြီးပါတယ်....။
ကာမဝစရဝိပါတ် ဒါမှမဟုတ် မဟာဝပါတ်စိတ် (၈)ပါးက ဒီကုသိုလ်စိတ် (၈)ပါးရဲ့ အကျိုးပါ...။ အခေါ်အဝေါ်အားလုံးအတူတူပါပဲ ဒီဘဝမှာ သိမ် ကျောင်း ဆေးရုံကြီးတွေ ဆောက်ပြီးလှူတယ် ဘုရားတည်တယ် မရှိဆင်းရဲတဲ့ သူတွေလှူတယ်ဆိုရင် နောင်ဘဝမှာ ပဋိသန္ဓေစိတ်အနေနဲ့ အကျိုးပေးပါတယ်...။ ဒီဘဝမှာ အကျိုးပေးရင်တော့ ပဝတ္တိအကျိုးပေးလို့ခေါ်ရမှာပါ...။ တကယ်တော့ ပဋိသန္ဓေ ဘဝင်နဲ့ စုတိ စိတ်တွေဟာ အမည်ကွဲပြားနေပေမယ့် အားလုံးဟာ ဝိပါတ်စိတ်တွေပါပဲ....။
ကာမဝစရကြိယာစိတ် ဆိုတာ အကျိုးမဖြစ်ထွန်းတဲ့ ပြုကာမတ္တစိတ် inoperative mind တွေကိုခေါ်တာ ...။ ဒါပေမယ့် ဒီကြိယာစိတ်တွေဟာ ဘုရား ရဟန္တာမှာသာဖြစ်ပါတယ်...။ ပုထုဇဉ်လူတွေမှာ ဘုရာရှိခိုးတယ် အလှူဒါနပေးတယ်ဆိုရင် နောင်ဘဝဖြစ်စရာရှိသေးလို့ ကုသိုလ်စိတ် ...၊ ဘုရား ရဟန္တာတွေမှာတော့ နောင်ကျင်လည်စရာ ဘဝတွေမရှိတော့လို့ ကြိယာစိတ်ပဲဖြစ်တာမို့ မြတ်စွာဘုရား တရားဟောတယ်ဆိုရင် ကုသိုလ်မဖြစ်ဘဲ ကြိယာသာဖြစ်ပါတယ်...။ အမြစ်ဖြတ်ထားတဲ့ သစ်ပင်ဟာ မရှင်သန်မကြီးထွားနိုင်တော့သလို ကြိယာစိတ်ဟာလည်း အကျိုးမဖြစ်ထွန်းလို့ ဘဝသစ်တဖန် မပေးတော့ပါဘူး...။ ကာမဝစရ ကြိယာစိတ်တွေဟာလည်း မဟာကုသိုလ်စိတ် (၈)ပါးနဲ့ အခေါ်အဝေါ်အတူတူပဲဖြစ်တာမို့ ထပ်မရှင်းပြတော့ပါဘူး....။
မှတ်ချက်။ ။ ခွဲစိတ်ပါမောက္ခ ဒေါက်တာစိန်လင်း၏ ရွှေစင်မြင်းမိုရ်အဘိဓမ္မာစာအုပ်မှ ကောက်နုတ်ပါသည်...။ ကျွန်မလေ့လာပြီးသလောက် မှတ်သားထားသည်များကို သဘောပေါက်လွယ်အောင် အပိုင်းခွဲပြီး ဆက်လက်ရေးသားဖော်ပြပေးပါဦးမယ်....။ ဓမ္မလက်ဆောင်စာအုပ်ပေးခဲ့တဲ့ ဉီး------ကိုလည်း ဒီပို့စ်နဲ့ကျေးဇူးတင် ကန်တော့လိုက်ပါတယ်...။
_____________________
Revolution will Prevail
မိုးငွေ့