Saturday, 28 November 2020

ဓမ္မအထွေထွေမှတ်စုများ(၉).....



တန်ဆောင်မှုန်း ခေါ် တန်ဆောင်မုန်းသည် မြန်မာပြက္ခဒိန်၏ ရှစ်လမြောက်လသည် အောက်တိုဘာလ၊ နိုဝင်ဘာလ အတွင်း ကျရောက်သည်။ တန်ဆောင်မုန်းလတွင် ၃၀ ရက်ရှိသည်။ ရက်စုံသောလဖြစ်သည်။ 'တန်ဆောင်' မှာ 'မီးတိုင်' ဖြစ်ပြီး 'မှုန်း' မှာ 'ပျံနှံ့စေခြင်း' အဓိပ္ပာယ်ရပြီး ထိုဝေါဟာရနှစ်ခု ပေါင်းလိုက်လျှင် 'မျက်စိတဆုံး ဆီမီးတိုင်များ ပွားများ ထွန်းလင်းနေသည်' ဟုဆိုလိုသောကြောင့် မီးထွန်းပွဲကို ရည်ညွှန်းပါသည်။ တောင်သူအများ ကောက်လျင် (ခေါ်) ကောက်ငယ်ရိတ်သိမ်းချိန် ကျရောက်သည့်ကာလလည်း ဖြစ်ပေသည်။ တန်ဆောင်မုန်းလအတွက် အထိမ်းအမှတ်ပန်းမှာ ခဝဲပန်း (Dysolobium grande) ဖြစ်သည်။

ကထိန်ပွဲ

တန်ဆောင်မုန်းလသည် မီးရှုး၊ မီးတိုင်၊ ဆီမီးတို့ကို ထွန်းလင်းတောက်ပစေသောလဖြစ်၏။ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်မြန်မာလူမျိုးတို့သည် တန်ဆောင်မုန်းလ၌ "ကထိန်ပွဲတော်" ကို အစဉ်အလာမပြတ် ကျင်းပခဲ့ကြသည်။ "ကထိန်" သည် "ကထိန" ဟူသော ပါဠိကို မြန်မာမှုပြုကာ မြန်မာဝေါဟာရသို့ ပြောင်းလဲထားသော အမည်ဖြစ်၏။ ကထိန် ဟူသည် သင်္ကန်းဖြတ်ခြင်း၊ ချုပ်ခြင်း၊ ဆိုးခြင်း၊ လှူခြင်း၊ ခင်းခြင်း စသော ကထိန်အမှုနှင့် စပ်သမျှ အရာအားလုံးကို ခြုံငုံ၍ ခေါ်ဝေါ်သုံးစွဲသော အမည်ဝေါဟာရပင်ဖြစ်သည်။

မြတ်စွာဘုရားသည် ပါဝေယျတိုင်းသား၊ ဘဒ္ဒဝဂ္ဂီရဟန်းသုံးကျိပ်တို့ကို အကြောင်းပြု၍ "ရဟန်းတော်များ အဓိဋ္ဌာန်တင် သင်္ကန်းသုံးထည်တို့တွင် တစ်ထည်ထည်ကို ထား၍ မပင်မပန်း ပေါ့ပါးရွှင်လန်းစွာ သွားနိုင်ကြပါစေ၊ သင်္ကန်းရှားပါး နွမ်းပါးခြင်းမှ ကင်းကြပါစေ" ဟူသော ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် ရှေးရှေးသော ဘုရားရှင်တို့၏ အစဉ်အလာအတိုင်း ကထိန်သင်္ကန်းအလှူသည် ထူးခြားသော ဝိနည်းကံနှင့်အညီ လှူရသောကြောင့် ထူးခြားသော အလှူဖြစ်၏။ ကထိန်သင်္ကန်းကပ်လှူပွဲ ခွင့်ပြုသော ကာလမှာ သီတင်းကျွတ်လပြည့်ကျော် ၁ ရက်နေ့မှ တန်ဆောင်မုန်းလပြည့်နေ့အထိ တစ်လတာ ကာလဖြစ်ပါသည်။

မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် ကထိန်ခင်းရာတွင် နှစ်ထပ်သင်္ကန်းကြီး၊ အပေါ်ရုံ ဧကသီ၊ ခါးဝတ်သင်းပိုင်ဟူသော သုံးထည်သော သင်္ကန်းတို့တွင် တစ်ထည်တည်းသော သင်္ကန်းဖြင့်သာ ကထိန်ခင်းခွင့်ပြုသည်။ ထိုသုံးထည်သော သင်္ကန်းတို့တွင်လည်း အလှူရှင်က မိမိအလိုအလျောက် သဒ္ဓါပေါက်၍ လှူဒါန်းသော သင်္ကန်းသည်သာ ကထိန်ခင်းထိုက်သော သင်္ကန်းဖြစ်၏။ ကထိန်သင်္ကန်း လှူဒါန်းရာ၌လည်း ပုဂ္ဂိုလ်၊ ဂိုဏ်းဂဏတို့ကို ရည်မှန်း၍ လှူဒါန်းခြင်းမပြုရပေ။ သံဃာ့ဂုဏ်ကိုသာ အာရုံပြု၍ လှူဒါန်းရသည်။ သံဃာ့ဂုဏ်ကိုသာ အာရုံပြု၍ လှူဒါန်းရသည်။ သံဃာ့ဂုဏ်ကို လှူဒါန်းမှသာလျှင် ကထိန်အလှူမြောက်သည်။ ထို့ကြောင့် ကထိန်အလှူရှင်သည် မိမိပိုင်သင်္ကန်းတစ်ထည်ထည်ကို သံဃာရှေ့မှောက်သို့ အရောက်ဆောင်၍ "ဤကထိန်လျာသင်္ကန်းကို သံဃာအား လှူဒါန်းပါ၏။" ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ "ဤကထိန်လျာသင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်ခင်းတော်မူကြပါ" ဟူ၍ လည်းကောင်း နှုတ်မြွက်၍ လှူဒါန်းရမည်ဖြစ်သည်။

ကထိန်ခင်းခြင်းကြောင့် ရဟန်းတော်များ ရအပ်သည့်အကျိုးတရားများမှာ -

  1. ဒါယကာတစ်ဦးဦးက မအပ်သော အသုံးအနှုန်းဖြင့် ဆွမ်းစားပင့်သော်လည်း အနီးရှိရဟန်းများကို မပန်ကြားဘဲ ရွာတွင်းသို့ သွားနိုင်ခြင်း။
  2. တိစီဝရိတ် အဓိဋ္ဌာန်တင်ထားသော သင်္ကန်းကို မယူဆောင်ဘဲ သွားလိုရာသို့ သွားနိုင်ခြင်း။
  3. ရလာသမျှသော သင်္ကန်းတို့ကို အဓိဋ္ဌာန်ဝိကပ္ပနာ မပြုဘဲ ဝတ်ရုံဆင်မြန်းနိုင်ခြင်း။
  4. မအပ်သော ပင့်နည်းဖြင့် ဆွမ်းစားပင့်သော်လည်း လေးပါး၊ လေးပါးထက်ပိုသော ရဟန်းတို့ စုပေါင်း ခံယူဘုဉ်းပေးနိုင်ခြင်း။
  5. ကထိန်ခင်းရာ ကျောင်းတိုက်အတွင်း ဖြစ်ပေါ်လာသော သင်္ကန်းများကို ကထိန်ခင်းသော ရဟန်းတို့က သုံးစွဲနိုင်ခြင်း။

ဟူသော အကျိုးတရားငါးပါးတို့ကို ရရှိခံစားနိုင်ပါသည်။

ဝါတွင်းကာလ၌ ဝါမကျိုးမပြတ်အောင် စောင့်စည်းထိန်းသိမ်းနေထိုင်ကြသည့် သံဃာတော်များအား ချီးမြှောက်ဂုဏ်ပြုသည့်အနေဖြင့် ထိုအာနိသင် (အကျိုးသက်ရောက်မှု) ငါးမျိုးကို တပေါင်းလပြည့်တိုင်အောင် ငါးလကျယ်ပြန့်စွာရရှိစေရန် ပြုလုပ်ခြင်းကို ကထိန်ခင်းခြင်းဟု ခေါ်ပေသည်။ ကထိန်အာနိသင် ငါးမျိုးသည် ကထိန်သင်္ကန်းတည်းဟူသော ဝတ္ထုပစ္စည်းကြောင့် ရဟန်းတော်များ လိုက်နာကျင့်သုံးရသည့် သိက္ခာပုဒ်အချို့ ခေတ္တခဏ ကင်းလွတ်သက်သာခွင့်ရသွားခြင်းဖြစ်သည်။ ဤသည်ကိုပင် ဘုရားရှင်တို့ ချီးမွမ်းခြင်းဖြစ်၏။ မြတ်စွာဘုရား၏ အာဏာစက်ဖြစ်သည့် ဝိနည်းသိက္ခာပုဒ်တို့ကို ခေတ္တခဏ ပယ်နုတ်နိုင်သည်မှာ ကထိန်အလှူတစ်ခုတည်းသာရှိပေသည်။

ကထိန်သင်္ကန်းလှူဒါန်းကြသော အလှူရှင်များမှာလည်း အကျိုးတရားများကို ရရှိခံစားကြရမည်ဖြစ်ပေသည်။ ထိုအကျိုးတရားများကား-

  1. သွားလေရာရာ အရပ်တို့၌ အနှောင့်အယှက်မရှိ၊ ဘေးကင်းစွာ သွားရခြင်း။
  2. မိမိပိုင်ပစ္စည်းများကို ရန်သူတို့ မဖျက်ဆီးနိုင်ခြင်း။
  3. စားကောင်းသောက်ဖွယ် အထူးပေါများ၍ အစားအတွက် ဘေးမဖြစ်နိုင်၊ အဆိပ်မသင့်နိုင်ခြင်း။
  4. မိမိပိုင်ပစ္စည်များကို ကာလကြာမြင့်စွာ မေ့လျော့နေသော်လည်း မဆုံးပါးနိုင်ခြင်း။
  5. ပစ္စည်းများရှာဖွေရာတွင် သူတကာတို့ထက်ထူး၍ အစုလိုက် အပုံလိုက် ရခြင်း။
  6. ရုပ်ရည်အဆင်း ချောမောလှပခြင်း။

ဟူသော အကျိုးတရားများကို ရရှိခံစားနိုင်မည်ဖြစ်ပေသည်။

မသိုးသင်္ကန်းပြင်ဆင်

အကျယ်တဝင့် ဖော်ပြထားသောဆောင်းပါး - မသိုးသင်္ကန်း

"မသိုးသင်္ကန်း" ဟူသည် သံဃာတော်များကိုယ်တိုင် သင်္ကန်းများကို ချုပ်ဆိုးဝတ်ကြရသည့်ခေတ်က ကထိန်သင်္ကန်း၏ နာမည်ထူးတစ်မျိုးပင်ဖြစ်သည်။ ထိုခေတ်က ရဟန်းသံဃာတော်များသည် ကထိန်ခင်းရန်အတွက် လှူဒါန်းသောအဝတ်ကို ညသိပ် သိမ်းဆည်းမထားဘဲ လှူဒါန်းသည့်နေ့ အရုဏ်မတက်မီအချိန်အတွင်း သင်္ကန်းပေးအပ်မှု၊ ချုပ်ဆိုးမှုကိစ္စများ ပြီးစီးအောင် ဆောင်ရွက်ကြရသည်။ ယင်းကဲ့သို့ ကိစ္စအားလုံးကို နေ့ချင်းပြီးအောင် လုပ်ဆောင်နိုင်သော သင်္ကန်းမျိုးကို "မသိုးသင်္ကန်း" ဟုခေါ်သည်။ သင်္ကန်းချုပ်ဆိုးနေစဉ် အရုဏ်တက်ခဲ့လျှင်ဖြစ်စေ၊ သင်္ကန်းပေးအပ်မှု၊ ချုပ်ဆိုးမှုတို့ကို လုံးဝမပြုဘဲ ညအိပ်ထားလျှင်ဖြစ်စေ သင်္ကန်းသိုးသည်ဟုဆိုသည်။ အချိန်မီအောင် မဆောင်ရွက်နိုင်သဖြင့် သင်္ကန်းသိုးသွားသည်အခါ ထိုသင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်ခင်း၍ မရတော့ပေ။

ယခုမျက်မှောက်ကာလ၌ကား အလှူရှင် ဒါယကာ ဒါယိကာမများက ချုပ်ဆိုးပြီး သင်္ကန်းများကို ကထိန်သင်္ကန်းအဖြစ် လှူဒါန်းကြသဖြင့် ချုပ်ခြင်း၊ ဆိုးခြင်းကိစ္စများကို သံဃာတော်များကိုယ်တိုင်ပြုလုပ်ရန် မလိုတော့ပေ။ အသင့်ချုပ်ဆိုးပြီး လှူဒါန်းသော သင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်ခင်းကြရန်သာရှိပေတော့သည်။ မသိုးသင်္ကန်းရက်လှူပွဲသည် ကထိန်ပွဲတော်မှ ဖြာထွက်လာသော ပွဲငယ်တစ်ခုဖြစ်၏။ တန်ဆောင်မုန်းလပြည့်နေ့ညတွင် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် ဒါယကာ ဒါယိကာမများက မသိုးသင်္ကန်းရက်၍ မြတ်စွာဘုရားအား လှူဒါန်းပူဇော်ကြရာမှ "မသိုးသင်္ကန်းရက်လှူပွဲ" ဟူသော မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု အစဉ်အလာတစ်ခု ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းဖြစ်သည်။

ပဲသုကူပစ်ပွဲပြင်ဆင်

"ပဲသုကူပစ်ပွဲ" သည်လည်း တန်ဆောင်းမုန်းလ၏ ပွဲတစ်ပွဲဖြစ်သည်။ ပံသုကူပစ်ပွဲသည် အခြားပွဲများကဲ့သို့ လူစုလူဝေးဖြင့် ထင်ထင်ရှားရှား ကျင်းပသော ပွဲမျိုးမဟုတ်၊ လူအများကွယ်ရာမှာတွင်ဖြစ်စေ၊ ညမှောင်ချိန်တွင်ဖြစ်စေ၊ သင်္ကန်းစသည့် သံဃာ့အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းများကို တိတ်တဆိတ် စွန့်ပစ်လှူဒါန်းကြသောပွဲမျိုးဖြစ်သည်။ ပံသုကူပစ်ပွဲသည် ရဟန်းသံဃာတော်များ ကျင့်စဉ်ဓမ္မများဖြစ်သော ဓုတင် ၁၃ ပါးတွင် တစ်ပါးအပါအဝင်ဖြစ်သည့် ပံသုကူဓုတင်ကို အကြောင်းပြု၍ ဖြစ်ပေါ်လာသောပွဲဖြစ်၏။ "ပံသုကူဓုတင်" အကျင့်ဟူသည်မှာ ဒါယကာ ဒါယကာမများက တိုက်ရိုက်လှူဒါန်းသည့် သင်္ကန်းကိုပယ်၍ လူတို့စွန့်ပစ်ထားသော အဝတ်များကို ကောက်ယူစုဆောင်ပြီး၊ ချုပ်၊ စပ်၊ ဆိုးထားသော သင်္ကန်းကိုသာ ဝတ်ရုံခြင်းဖြစ်သည်။

ဤတန်ဆောင်မုန်းလသည်ကား ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်သူတော်စင်တို့ ကုသိုလ်ကောင်းမှုပြုရာပွဲတော် အများဆုံးသော ကာလဖြစ်၏။ ကုသိုလ်ကောင်းမှုဟူသည် လူ၊ နတ်၊ နိဗ္ဗာန် သုံးတန်သော ချမ်းသာကို ပေးစွမ်းနိုင်သောကြောင့် ဤတန်ဆောင်ကာလသမယ၌ မိမိတို့ စွမ်းအားအလျောက် ကုသိုလ်ကောင်းမှုအစုစုတို့ကို ဖြည့်ကျင့်ပြုလုပ်ပွားများအားထုတ်နိုင်ကြပါစေကြောင်း နိဗ္ဗာန်အကျိုးမျှော်၍ နှိုးဆော်တင်ပြရပါသည်။


ကိုးကား ။     ။ ဝီကီပီးဒီးယား


မိုးငွေ့



Saturday, 21 November 2020

သက်သတ်လွတ်ရှမ်းငရုတ်သီးထောင်း.....


တကယ်ဆို ဝါတွင်းကာလထဲမှာကတည်းက သက်သတ်လွတ်စားတဲ့သူတွေကိုမျှဝေဖို့ ဒီပို့စ်တွေကို အဲတုန်းကတည်းကတင်ခဲ့ရမှာကို သိပေမယ့် မိုးငွေ့လို ဘုရားစူးဘလော့ဂါတစ်ယောက်မှာ Laptop တစ်ခုတောင်မရှိလို့ stay home ကာလမှာ အိမ်မှာ ပို့စ်တွေကို တင်ချင်တိုင်းမတင်နိုင်ခဲ့ပါဘူး....။ ကိုယ့်ရုံးခန်းထဲကိုယ်ပြန်ရောက်မှ ရေးချင်တာလေးတွေ ရေးထားပြီး Draft ထဲသိမ်းထားပြီးမှ တင်ရတာပါ...။

ဒါကြောင့်မို့ ဝါတွင်းသုံးလမှာ သက်သတ်လွတ်စားခဲ့တုန်းက ကျွန်မစားခဲ့တဲ့ ရှမ်းငရုတ်သီးထောင်းနည်းလေးတွေကို ပြောပြချင်ပါတယ်....။ လွယ်လွယ်လေးတွေပါ တကယ်....။ ဒီငရုတ်သီးထောင်းနည်းမျိုးစုံကို ပိုသိသွားစေတာက ကျွန်မရဲ့ အမွှာအဒေါ်အငယ်ရဲ့ ကျေးဇူးတွေကြောင့်ပါ ...။ ကိုဗစ်ဒုတိယလှိုင်းမတိုင်မီကတည်းက ဆေးကုဖို့တာချီလိတ်ကနေ အဒေါ်အငယ်ရောက်လာကတည်းက ကျွန်မသက်သတ်လွတ်စားတာနဲ့ကြုံတာနဲ့အတော်ပဲဖြစ်သွားခဲ့တယ် အဒေါ်က ရှမ်းငရုတ်သီးထောင်းနည်းမျိုးစုံမှာ တကယ့်ဆရာ...သူ့ဆီကပဲသင်ယူခဲ့တာ...။  ရှမ်းငရုတ်သီးထောင်းမှာ အခြေခံကတော့ ငရုတ်သီးစိမ်းနဲ့ ကြက်သွန်ဖြူပါပဲ.....။ အဲနှစ်မျိုးထဲကို မီးသွေးဖိုသုံးရင် မီးကင်ပေး မသုံးရင်တော့ ဒယ်အိုးလေးနဲ့လှော်ပြီးထောင်း တအားညက်စရာမလိုဘူး ဆား အချိုမှုန့်လေးထည့် နံနံပင်လေးရိတ်ရိတ်လှီးထည့် အဲဒီငရုတ်သီးထောင်းလေးကို ထမင်းပူပူ မဟုတ်ရင် ကောက်ညှင်းပေါင်းလေးနဲ့စား တခြားဘာဟင်းမှမရှိလဲဖြစ်တယ်....။ အဲဒီငရုတ်သီးထောင်းကို နံနံငရုတ်သီးထောင်း (သို့) နမ့်ဖစ်နွန်လို့ခေါ်တယ်ရှမ်းလို....။ နမ့်ဖစ်ဆိုတာ ငရုတ်သီးထောင်း နွန်ဆိုတာက နုတာလို့အဓိပ္ပါယ်ရတယ်...။ ငရုတ်သီးနုထောင်းပေါ့....။



ရှမ်းခရမ်းချဉ်သီးငရုတ်သီးထောင်း (သို့) ခရမ်းချဉ်သီးပန်ထွေဖျော်


ခရမ်းချဉ်သီးငရုတ်သီးထောင်းကျတော့ မြန်မာလို ခရမ်းချဉ်သီးပန်ထွေဖျော်နဲ့တော်တော်ဆင်တူပါတယ် အရသာက....။ 


ခရမ်းချဉ်သီးငရုတ်သီးထောင်း

ငရုတ်သီး အစိမ်း(သို့)အနီ  ၁၀ တောင့် (မိမိနှစ်သက်သလိုထည့်နိုင်ပါတယ်)
ကြက်သွန်ဖြူအမွှာကြီး ၅မွှာ
ကြက်သွန်နီဉကြီး တစ်လုံး (မထည့်လည်းရ)
ခရမ်းချဉ်သီးအနေတော်အလုံး ၄လုံး
ပဲပုပ်မီးကင်ထောင်းထားတာ အနည်းငယ်
နံနံပင် အနည်းငယ်

ကြက်သွန်ဖြူ နီ ငရုတ်သီးကို မီးကင်(သို့)လှော်ပေးထားပါ....။ ခရမ်းချဉ်သီးတွေလည်း တောမှာဆို သီတံနဲ့သီပြီး မီးကင်ပါတယ်...။ ကြက်သွန်ဉတွေဆိုလည်း ထင်းမီးဖိုပြာပူထဲနစ်ပြီးဖုတ်ရင် ပိုမွှေးပြီး အိနေရော....။ ခရမ်းချဉ်သီးကို အလုံးမပျက် ဓါးနဲ့လေးစိပ်အရာပေးပြီး အခွံကျွတ်သွားတဲ့အထိ ပြုတ်ပေးပါ....။ ငရုတ်သီးနဲ့ကြက်သွန်တွေကိုအရင်ထောင်းပါ....။ ရရင် ထောင်းထားတဲ့ပဲပုပ်မှုန့် လက်ဖက်ရည်ဇွန်းနဲ့ နှစ်‌ဇွန်းလောက်ထည့်ထောင်းပြီးရင် အခွံခွာထားတဲ့ ခရမ်းချဉ်သီးပြုတ်ကိုထည့်ပြီး ငရုတ်ကျည်ပွေ့နဲ့ကျေသွားအောင် အသာလေးဖိဖိပေးပါ....။ အားလုံးကျေသွားရင် နံနံပင်လေးထည့် အရသာထည့်ပြီးရင် သုံးဆောင်နိုင်ပါပြီ....။ အတို့အမြှုပ်အနေနဲ့ သူကျတော့ အရွက်ပြုတ်တွေနဲ့ပိုလိုက်ဖက်တယ်....။ ပန်းမုန်လာအဖြူ အစိမ်း ဂေါ်ဖီ ဘိုစားပဲ ပဲတောင့်ရှည် မုန်ညင်းဖူး စတာတွေကို ဆီတစ်စက်နှစ်စက်ထည့်ထားတဲ့ ရေနွေးပွက်ပွက်မှာ ခနဖျောပြီး ရေခဲရေစိမ်ထားပြီး ရေပြန်စစ် (အရွက်တွေစိမ်းနေအောင်လို့)...။ ဂေါ်ရခါးသီးပြုတ်နဲ့လဲလိုက်ဖက်တယ်....။ သက်သတ်လွတ်မစားရင်တော့ ဝက်သရေကြော်(ဝက်ခေါက်ကြော်)နဲ့စားရင်လည်းကောင်းတယ်....။



နံနံငရုတ်သီးထောင်း(သို့) နမ့်ဖစ်နွန်

ငရုတ်သီးစိမ်း   ၁၀ တောင့်   (မိမိနှစ်သက်ရာငရုတ်သီး)
ကြက်သွန်ဖြူအမွှာကြီး ၅ မွှာ
နံနံပင် အနည်းငယ်

ငရုတ်သီးနဲ့ ကြက်သွန်ဖြူတွေကို မွှေးနေအောင် ကင်(သို့)လှော်ပြီး ထောင်းပါ (တအားမညက်လဲရ) အရသာဆားနဲ့အချိုမှုန့်ထည့်ပြီး လှီးထားတဲ့ နံနံပင်ပါထည့်ထောင်းပါ...။ နံနံပင်ထည့်ထောင်းလိုက်မှာ အနံ့လေးပိုမွှေးလာမှာပါ...။ ထောင်းပြီးရင် ငရုတ်ဆုံမှာကပ်နေတာတွေကို စားတတ်ရင် ထမင်းထည့်ထောင်းပြီး စားလို့ရပါတယ်...။ ဒီငရုတ်သီးထောင်းက တို့စရာအသီးအရွက်တွေနဲ့စားစရာသိပ်မလိုဘူး စားချင်ရင်လဲရတယ် ထမင်းနဲံဒီတိုင်းစားတာပိုကောင်းတယ်...။ ပုံရိုက်ထားတာမရှိလို့မပြရ...။




မျှစ်ထောင်းစပ်စပ်လေး


မျှစ်ထောင်း

ငရုတ်သီး ၁၀ တောင့် (မိမိနှစ်သက်ရာငရုတ်သီး အရေအတွက်နှစ်သက်သလောက်ထည့်နိုင်ပါတယ်)
ကြက်သွန်ဖြူမွှာကြီး ၅မွှာ
မျှစ်ပြုတ်ပြီးသား ၂ခု

မျှစ်ထောင်းမှာကျတော့ အရောင်လှအောင် ငရုတ်သီးအနီတောင့်ကို သုံးပေးရင်ပိုကောင်းပါတယ်...။ ငရုတ်သီးအနီတွေက ပိုလဲစပ်ပါတယ် အစပ်မစားနိုင်ရင်လျှော့ထည့်ပေးပါ...။ မျှစ်က ဈေးထဲက ပြုတ်ပြီးသားဝယ်ခဲ့လဲ အိမ်ရောက်ရင် တရေပြန်ပြုတ်ပေးပါ...။ ငရုတ်သီးနဲ့ကြက်သွန်ဖြူထောင်းပြီးရင် မျှစ်ကို ပါးပါးလှီးထည့်ထောင်း အရသာအတွက်ထည့်ပြီး နှစ်သက်ရင် ပဲဆီစစ်စစ်လေးဆမ်းပြီး စားသုံးပါ....။ ထမင်းပူပူနဲ့ သူကျတော့ သခွားသီးနဲ့ ပူစီနံတို့နဲ့လိုက်ဖက်ပါတယ်...။ 




ရှမ်းပဲပုပ်ငရုတ်သီးထောင်းနဲ့ မုန်ညင်းဟင်းခါး


ရှမ်းပဲပုပ်ငရုတ်သီးထောင်း

ဒီထောင်းနည်းကလဲ ဘာမှမခက် အခြေခံငရုတ်သီးထောင်း (နမ့်ဖစ်နွန်)ထဲကို ပဲပုပ်ထည့်လိုက်ရုံပါပဲ....။

ငရုတ်သီးစိမ်း   ၁၀ တောင့်   (မိမိနှစ်သက်ရာငရုတ်သီး)
ကြက်သွန်ဖြူအမွှာကြီး ၅ မွှာ
ပဲပုပ်မီးကင်ပြီးထောင်းထားတာ လက်ဖက်ရည်ဇွန်းနှစ်ဇွန်း
နံနံပင် အနည်းငယ်

ထုံးစံအတိုင်း ငရုတ်သီးကြက်သွန် မီးကင်ထားတာကိုထောင်းပြီးရင် ပဲပုပ်မှုန့်နှစ်ဇွန်းထည့် အရသာထည့် နံနံပင်ထည့်ထောင်းပြီးရင်ရပြီ....။ လွက်ချက်....။ ဒီငရုတ်သီးထောင်းက ရှမ်းအိမ်တွေမှာ မနက်တိုင်းကောက်ညှင်းပေါင်းပြီးတာနဲ့ ကောက်ညှင်းကိုလက်ပေါ်မှာ အဝိုင်းပြားလေးလုပ်ပြီး ငရုတ်သီးလေးတစ်ကော်ကော်ထည့်ပြီး ဒီတိုင်းစားကြတာ မနက်စာကို....။ စပ်စပ်မွှေးမွှေးနဲ့ သိပ်ကောင်းပဲ....။ မုန်ညင်းပြုတ်နည်းလေးပါတစ်ခါတည်းပြောပြမယ်နော်....။ အိုးတစ်လုံးထဲ ရေလိုသလောက်ထည့် ရေဆူလာရင် ကြက်သွန်ဖြူမွှာကြီး သုံးမွှာနဲ့ ကြက်သွန်နီတစ်ဉထောင်းထားတာကို ထည့်ပြုတ် အစပ်ကြိုက်ရင် ငရုတ်သီးစိမ်းပါထည့်ထောင်းပါ...။ ပြီးတော့ မုန်ညင်းဖြစ်တဲ့အတွက် ဂျင်းတပြားလောက်ထည့်ပြုတ်ပေးပါ...။ မုန်ညင်းစားရင် အဆာမကြေဖြစ်စေလို့ ဂျင်းထည့်သုံးခြင်းဖြစ်ပါတယ်....။ ကြက်သွန်တွေကျက်ပြီးအစိမ်းနံ့ပျောက်တော့မှ ဆား အချိုမှုန့်ခပ်ပြီး ရေဆေးထားတဲ့ မုန်ညင်းရွက်တွေကိုထည့်လိုက်ပါ ယောင်းမနဲ့ချက်ချင်မမွှေရသေးပါဘူး ခနစောင့်ပြီးမှ ရေပွက်ပွက်ပြန်ဆူလာမှာ အရွက်တွေကို တဖက်လှန်ပေး နွမ်းသွားတဲ့အထိမပြုတ်ပါဘူး အရွက်နူးပြီဆို မီးပိတ်ပြီး ဖိုပေါ်ကအိုးကိုချလိုက်ပါ....။ အဖုံးမဖုံးထားပါနဲ့ ဖုံးထားရင် အရွက်တွေဝါသွားတတ်လို့ပါ....။ ဒီဟင်းရည်ကို သောက်ခါနီးမှအရွက်ခပ်တာပိုကောင်းပါတယ်....။ ထောင်းထားတဲ့ကြက်သွန်တွေကျက်ရင် အိုးကိုခနထားပြီး ထမင်းစားခါနီးမှ ပြန်ဆူပြီး အရွက်ခပ်ပါ...။ 



ရှမ်းပဲပုပ်ငရုတ်သီးထောင်း ဗယာကြော်နဲ့ ဂွေးတောက်ချိုရွက် ဟင်းခါး



ဒီပုံထဲက ဂွေးတောက်ချိုရွက် ဟင်းချိုဆိုလည်း အပေါ်မှာပြောပြထားတဲ့ မုန်ညင်းဟင်းချို ချက်နည်းအတိုင်းပါပဲ...။ မုန်ညင်းရွက်မဟုတ်တဲ့အတွက် ချွင်းချက်က ဂျင်းထည့်စရာမလိုပါဘူး....။ ကြက်သွန်ဖြူနီ ငရုတ်သီးနဲ့ဆိုရပါပြီ...။ ကြက်ရိုးနဲ့ဟင်းခါးချက်တဲ့ ဂွေးတောက်ရွက်က အရွက်ကြီးကြီးနဲ့ပိုခါးတယ်...။ အခုကျွန်မဟင်းချိုချက်တဲ့ ဂွေးတောက်ရွက်က အနုလေးတွေ အညွန့်လေးတွေ သိပ်မခါးဘဲ နဲနဲပဲသက်တယ်....။ ဆူးပုပ် လေးငါးခက်လောက်ရောခပ်ရင် ပိုလို့ကောင်းပဲ....။ ဘာအသားငါးမှမပါဘဲ ချိုနေရော စမ်းလုပ်ကြည့်ကြပါနော်...။ သက်သတ်လွတ်မဟုတ်ရင်တော့ ပုစွန်ခြောက်မှုန့်လေးခပ်လည်းကောင်းမယ်ထင်တယ်...။ သက်သတ်လွတ်မှာတော့ ကျွန်မက ပဲပုပ်မှုန့်လေးနဲနဲခပ်ပေးတယ်...။ ငရုတ်သီးထောင်းစပ်စပ်နဲ့ ဟင်းချိုပူပူနဲ့ အေးတဲ့ရာသီဆို ပိုစားမြိန်တယ်....။ ကျွန်မတို့ ငယ်ငယ်က ရှမ်းပြည်မှာ ဂွေးသီးငရုတ်သီးထောင်းဆိုတာ စားဖူးခဲ့တယ်....။ ဒီကလိုဂွေးသီးမဟုတ်ဘူး အလုံးကြီးပြီး ငရုတ်သီးထောင်းလုပ်ဖို့ ပြုတ်ပေးရတယ်....။ ခရမ်းချဉ်သီးပန်ထွေဖျော်လိုပဲ အရည်မပျစ်မကျဲနဲ့ အထဲမှာ ဂွေးသီးငရုတ်သီးထောင်းမှန်းသိသာအောင်လို့လားမသိ ဂွေးသီးအစေ့လေးပါထည့်ထားတတ်ကြတယ်...။ သူ့လဲ အရွက်ပြုတ်နဲ့တို့စားတတ်ကြတယ်...။



ဗူးညွန့်နဲ့ရွှေဖရုံသီးဟင်းချို  ကြွက်နားရွက်မှို ပဲကြာဇံသုပ် အာလူးကြက်ဉပျော့ကြော်



ဗူးညွန့်နဲ့ရွှေဖရုံသီးဟင်းချိုလဲ အပေါ်က နည်းအတိုင်းပဲနော် လွယ်တယ်....။ ကြွက်နားရွက်မှိုကတော့ သွေးခဲသွေးပစ်တဲ့သူတွေအတွက် သွေးတိုးသမားတွေအတွက်သိပ်ကောင်းပါတယ်....သွေးကျဲစေတယ်...။ ကြွက်နားရွက်မှိုနဲ့ပဲကြာဇံကို ရေဆူဆူမှာ ခနပြုတ်ပြီး မြေပဲဆံလှော် ကြက်သွန်နီအစိမ်း ကြက်သွန်နီဆီချက်တို့နဲ့ သံပုရာရည်ညှစ်ပြီး သုပ်ထားတာပါ....။ အာလူးကတော့ အချောင်းလေးတွေလှီးပြီး ကြက်သွန်ဖြူနုတ်နုတ်စင်းထားတာကို ဆီသတ် မွှေးလာရင် အာလူးထည့်ကြော် ပဲငံပြာရည်အကြည်ထည့် ငရုတ်ကောင်းနဲနဲထည့် ရေနွေးလေးထည့်ပြီး အာလူးနူးလာတဲ့အထိနှပ်ပေး အာလူးရရင် ကြက်ဉတစ်လုံးဖောက်ထည့်မွှေး ကြက်ဉလေးလှိမ့်ပြီဆိုရပြီ ထမင်းနဲ့နယ်စားဖို့ ဆီနဲနဲပိုထည့်ကြော်ပေးပါ...။ နောက်တစ်မျိုးပြောဖို့ကျန် မြေပဲဆံလှော်ငရုတ်သီးထောင်းလည်း သိပ်စားကောင်းတယ် ....။ နမ့်ဖစ်နွန်အတိုင်းကိုပဲထောင်းပြီး အဆီထွက်တဲ့အထိညက်နေအောင်ထောင်းထားတဲ့‌မြေပဲဆံကိုရောထောင်းပြီး သူကျတော့ မကျည်းမှည့်ဖျော်ရည်လေးတစ်ဇွန်းလောက်ထည့်ဖျော်ရတယ်....။ ချဉ်ချဉ်စပ်စပ်ဆိမ့်ဆိမ့်လေးနဲ့ သိပ်ကောင်းပဲ....။ အသီးရွက်ပြုတ်တွေနဲ့လိုက်ဖက်ပါတယ်...။

ကိုဗစ်ကာလမှာ အိမ်မှာပဲနေနေရလို့ တစ်ချို့ ဟင်းမချက်တတ်တဲ့သူတွေလည်း စားဖိုမှုးဖြစ် မသိမတတ်သေးတဲ့အရာတွေအကုန်သိရ တတ်ရတော့ အဆိုးထဲက အကောင်းအမြတ်ထွက်အောင်လုပ်ကြတာပေါ့နော်....။


မိုးငွေ့

Tuesday, 17 November 2020

အဘိဓမ္မာ စိတ်ပိုင်း(၁).....


နမောတသ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုသတ္တ

နမောတသ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုသတ္တ

နမောတသ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုသတ္တ



အဘိဓမ္မာစိတ်ပိုင်းကို ပြောရမယ်ဆိုရင် မြတ်စွာဘုရားကိုယ်တော်တိုင် ပါရမီဖြည့်ကျင့် ကိုယ်ပိုင်ဉာဏ်နဲ့ ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့တဲ့ လူတွေကိုလည်း ပြန်လည်ဟောကြားသင်ပြခဲ့တဲ့ ပိဋိကတ်သုံးပုံကနေပဲစရမယ်ထင်တယ်....။ Family Tree ပုံစံလေးဆွဲပြချင်ပေမယ့် လောလောဆယ် အဆင်ပြေနားလည်လွယ်မယ့်ပုံစံနဲ့ပဲရေးပြပါမယ်....။ ပိဋိကတ်သုံးပုံထဲကမှ အဘိဓမ္မာမှာ အပိုင်းလေးပိုင်းပြန်ခွဲထားပါတယ်...။ အဲဒီလေးပိုင်းထဲက ပထမဆုံး စိတ်အကြောင်းလေးကို (ဆရာဒေါက်တာစိန်လင်းရေးသားတဲ့ ရွှေစင်မြင်းမိုရ်အဘိဓမ္မာစာအုပ်ထဲက) ကျွန်မလေ့လာမှတ်သားသလောက်လေး ပြောပြချင်ပါတယ်...။ တစ်စုံတစ်ရာမှားယွင်းခဲ့တာတွေ့ရင် ကျွန်မရဲ့အမှားသာဖြစ်လို့ ကော်မန့်မှာလာပြောပြပေးလို့ရပါတယ်...။


ပိဋိကတ်သုံးပုံ  =  သုတ္တန်, ဝိနည်း, အဘိဓမ္မာ

အဘိဓမ္မာ        = စိတ်, စေတသိတ်, ရုပ်, နိဗ္ဗာန်  

စိတ်  (၈၉)      =  လောကီစိတ် (၈၁) + လောကုတ္တရာစိတ်(၈)


အာရုံကိုသိတဲ့ သဘောကို စိတ်လို့ခေါ်ပါတယ်...။ စိတ်ဆိုတာ အာရုံရှိမှဖြစ်တာ...။ အာရုံမရှိရင် စိတ်မရှိနိုင်ပါဘူး..။ စိတ် ၈၉ ထဲက လောကီစိတ် (၈၁)ပါးကို အသေးစိပ်ထပ်ရေးပြပါမယ်...။


လောကီစိတ် (၈၁)

ကာမဝိစရစိတ် =    ၅၄ ပါး    

ရူပါဝိစရစိတ်    =   ၁၅ ပါး

အရူပါဝိစရစိတ်=    ၁၂  ပါး 

-------------------------

စုစုပေါင်း              ၈၁ ပါး

-------------------------


ကာမဝိစရစိတ် (၅၄)ပါး   

အကုသိုလ်စိတ်        =  ၁၂ ပါး 

အဟိတ်စိတ်            =  ၁၈ ပါး  

ကာမသောမနစိတ်    = ၂၄ ပါး

---------------------------

စုစုပေါင်း                   ၅၄ ပါး

---------------------------


အကုသိုလ်စိတ် (၁၂)   

လောဘမူစိတ်   =  ၈ ပါး

ဒေါသမူစိတ်      =  ၂ ပါး  

မောဟမူစိတ်    =  ၂ ပါး

-------------------------

စုစုပေါင်း           ၁၂ ပါး

-------------------------


အကုသိုလ်စိတ်ဟာ လူတိုင်းနားရည်ဝပြီးသားဖြစ်တဲ့ လောဘ ဒေါသ မောဟ ပါ...။ လောဘအရင်းခံ ၈ ခု၊ ဒေါသအရင်းခံ ၂ ခု၊ မောဟအရင်းခံ ၂ ခုဆိုတော့ စုစုပေါင်း (၁၂)ပါးရှိပါတယ်...။ ပထမဆုံး လောဘမူစိတ်က စပါမယ်...။ လောဘဆိုတာ လိုချင်တပ်မက်မှု...။

စိတ်ဆိုတာ မကောင်းမှုမှာပဲ ပျော်မွေ့တယ်ဆိုတဲ့ အတိုင်း ထမင်းဟင်းကောင်းကောင်းစားချင်တာ၊ သာယာတဲ့သီချင်းနားထောင်ချင်တာ၊ တီဗီဇာတ်လမ်းကောင်းကောင်းလေးကြည့်ချင်တာ၊ အဝတ်အစားလှလှလေးဝတ်ချင်တာ၊ မိတ်ကပ်နံ့သာချယ်ပြီး မိမိကိုယ်ကို မိမိအလှဆင်နေတာတွေအားလုံးဟာ သူများအသက်သတ်တာ ပစ္စည်းခိုးတာ မုသားစကားပြောတာ တို့လို အပြစ်ကြီးမဟုတ်ပေမယ့် ဒီအတွေးတွေနဲ့ တပ်မက်လိုချင်တာအားလုံးက လောဘစိတ်တွေပါပဲ...။


လောဘမူစိတ်(၈)ပါး

၁) သောမနဿ သဟဂုတ် ဒိဌိဂတ သမ္ပယုတ် အသင်္ခါရိကစိတ်

မည်သူတစ်ဦးတစ်ယောက်မျှတိုက်တွန်းနှိုးဆော်ခြင်းမရှိဘဲ မှားသောအယူဖြင့်အတူယှဉ်တွဲ၍ဖြစ်သော သာယာနှစ်သစ်ချမ်းသာတဲ့စိတ်။ 

လောကကြီးဟာ မြဲတယ် သတ္တဝါတွေဟာ သေပြီးရင် ဘဝပြတ်သွားတယ်..။ ကံကံရဲ့အကျိုးဆိုတာ မရှိဘူးဆိုတဲ့ အယူအားလုံးဟာ မှားတဲ့အယူတွေပါပဲ...။ ဒါကတော စာအတိုင်းရှင်းပြတာ...။ လက်တွေ့မှာတော့ လိုချင်တပ်မက်တဲ့စိတ်လေးနဲ့ စိတ်ကူးကြတယ်...။ စားသောက်ကြတယ်...။ သီချင်းနားထောင်ကြတယ်...။ ရုပ်ရှင်ကြည့်ကြတယ်...။ ဒါတွေကို လောဘစိတ်လို့မမြင်ကြဘူး...။ အကုသိုလ်လောဘစိတ်တွေနဲ့မမြင်လို့ အယူလွဲနေတာလို့ ပြောရတာပါ...။ ဒီလိုအမြဲလိုလိုယှဉ်နေတော့ လောဘမူစိတ်ဟာ များသောအားဖြင့် ဒိဌိဂတ သမ္ပယုတ်စိတ်တွေဖြစ်တာများတယ်...။

ကျွန်မတို့အားလုံးဟာ နေ့ခင်း(၁၂)နာရီမှာ ထမင်းစားကြမယ်...။ ကျောင်းသားတွေဆိုလည်း မနက် (၈)နာရီထိုးတာနဲ့ ကျောင်းသွားကြတယ်....။ အလုပ်မသွားခင် အလှပြင်ကြတယ်...။ တခါ ညပိုင်း ပဌာန်းပုံမှန်ရွတ်တယ်ဆိုရင် ဘယ်သူမှ မတိုက်တွန်းဘဲလုပ်နေတာ အသင်္ခါရစိတ်လို့ခေါ်တယ်...။

ဉပမာ မနက်အလုပ်မသွားခင် မှန်ရှေ့မှာ ပျော်ရွှင်ချမ်းမြေ့စွာသီချင်းဆိုပြီး သနပ်ခါးမိတ်ကပ်လိမ်းပြီး အလှပြင်တဲ့အခါမှာဖြစ်တယ်....။  သနပ်ခါးလိမ်းပြီးအလှပြင်နေတာလို့မမြင်လို့ ဒိဌိဂတသမ္ပယုတ် ဘယ်သူမှမတိုက်တွန်းဘဲ အလိုအလျောက်လုပ်တာမျိုးဖြစ်တော့ အသင်္ခါရိက ဒါကြောင့် သောမနဿ သဟဂုတ် ဒိဌိဂတသမ္ပယုတ် အသင်္ခါရိကစိတ်လို့ခေါ်ပါတယ်....။ One consciousness, unprompted accomplained with pleasure and connected with wrong view.

ဒီစိတ်ဟာ လောဘနဲ့တွဲမှဖြစ်တာဆိုတော့ သူများကို ရိုက်နှက်တဲ့အခါမဖြစ်ပါဘူး...။ သူများကို စိတ်ထိခိုက်အောင်ဆိုရင် ဒေါသနဲ့လုပ်တာ တခါတွေဝေပြီးဒွိဟစိတ်တွေဖြစ်နေရင်လည်း မောဟနဲ့ယှဉ်နေလို့မဖြစ်ပါဘူး...။ ကိုယ့်ပစ္စည်းမက်မောနေတာ သူများဆီက ပစ္စည်းကို လိုချင်တဲ့အခါ ထမင်းဟင်းကိုအရသာခံပြီးစားနေတာ နောက် ကာမဂုဏ်အာရုံတွေကို နှစ်သက်စွဲလန်းတဲ့အခါမှာ ဖြစ်တာပါ...။ အဘိဓမ္မာထဲမှာ စိတ်တွေဟာ စာအုပ်ထဲမှာမဟုတ်ဘဲ ကိုယ့်စိတ်ထဲမှာ ရှိနေပါလားလို့ ဖြည်းဖြည်းနားလည်သွားရင် အကုသိုလ်ဖြစ်တာတွေလည်း နည်းသွားလိမ့်မယ်...။


၂) သောမနဿ သဟဂုတ် ဒိဌိဂတ သမ္ပယုတ် သသင်္ခါရိကစိတ်

သသင်္ခါရိကဖြစ်လို့ သူများက တိုက်တွန်းလို့ပဲဖြစ်ဖြစ် ကိုယ်တိုင်တိုက်တွန်းလို့ပဲဖြစ်ဖြစ် လုပ်ရတဲ့ သဘောတွေပါလာတယ်...။ ဉပမာ မောင်အေးမြင့်ဟာ ဘီယာသောက်တာ ငါးပါးသီလမကျိုးပေါက်ပါဘူး သောက်စမ်းပါဆိုတဲ့ ဦးမောင်ကံရဲ့ တိုက်တွန်းစကားကို ယုံပြီးပျော်ပျော်ကြီးသောက်နေရင် ဒီစိတ်ဖြစ်တယ်...။


၃) သောမနဿ သဟဂုတ် ဒိဌိဂတ ဝိပ္ပယုတ် အသင်္ခါရိကစိတ်

တတိယစိတ်မှာတော့ သူများပစ္စည်းခိုးတာ မတရားနည်းနဲ့လိုချင်တာတွေဟာ အပြစ်ရှိမှန်းတော့သိတယ်...။ ဒါပေမယ့် မသက်သာလို့ ဒါမှမဟုတ်အရမ်းလိုချင်အားကြီးလို့ ယူမိတာမျိုးကို ဒိဌိဂတဝိပ္ပယုတ်လို့ခေါ်ပါတယ်...။

ဉပမာ လမ်းလျှောက်ရင်း သူများခြံဝင်းထဲက ငှက်ပျော်ခိုင်တွေတွေ့တော့ မလုပ်သင့်မှန်းသိပေမယ့် စားချင်တာနဲ့ ပိုင်ရှင်မသိအောင် ပျော်ရွှင်စွာ ခူးဆွတ်တဲ့အခါမှာ ဖြစ်တဲ့စိတ်ဖြစ်တယ်...။ မကောင်းမှန်းသိပေမယ့် မိမိအလိုအလျောက်ပျော်ရွှင်စွာနဲ့ ကျူးလွန်မိရင် သောမနဿ သဟဂုတ် ဒိဌိဂတ ဝိပ္ပယုတ် အသင်္ခါရိကစိတ်ဖြစ်တယ်....။


၄) သောမနဿ သဟဂုတ် ဒိဌိဂတ ဝိပ္ပယုတ် သသင်္ခါရိကစိတ်

သသင်္ခါရိကဆိုတော့ သူများကတိုက်တွန်းလို့ဖြစ်တဲ့စိတ်ဖြစ်တယ်.....။  ဉပမာ လမ်းလျှောက်ရင်း သူများခြံထဲက နှင်းဆီပန်းကို မခူးကောင်းဘူးဆိုတာ သိပေမယ့် အတူပါလာတဲ့ သူငယ်ချင်းက တိုက်တွန်းလို့ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာဆွတ်ခူးရင် ဖြစ်တဲ့စိတ်ဖြစ်တယ်....။


၅) ဉပေက္ခာ သဟဂုတ် ဒိဌိဂတ သမ္ပယုတ် အသင်္ခါရိကစိတ်

ဉပမာ နှင်းဆီပန်းလေးကိုတွေ့တော့ ဝမ်းနည်းဝမ်းသာမရှိဘဲ ပန်ချင်လို့ ဆွတ်ခူးတဲ့အခါ ...။ ဒီအခါမှာ အလယ်အလတ်ခံစားမှုရှိလို့သာ ဉပေက္ခာသဟဂုတ် ၊ တပ်မက်လိုချင်တယ်ဆိုတာအပြစ်ရှိမှန်းမဆင်ခြင်မိလို့ ဒိဌိဂတသမ္ပယုတ် မည်သူတစ်ဦးကမှာ တိုက်တွန်းလို့မဟုတ်ဘဲ မိမိကိုယ်တိုင်ဆွတ်ခူးလို့ အသင်္ခါရိက ဒါကြောင့်မို့ ဉပေက္ခာ သဟဂုတ် ဒိဌိဂတ သမ္ပယုတ် အသင်္ခါရိကစိတ် ဖြစ်နေတယ်...။


၆) ဉပေက္ခာ သဟဂုတ် ဒိဌိဂတ သမ္ပယုတ် သသင်္ခါရိကစိတ်

ဈေးထဲဆွယ်တာဆိုင်လေးရောက်တော့ လိုချင်တပ်မက်စိတ်လေးဟာ အကိုလ်ဖြစ်မှန်းတော့သိတယ်...။ ဒါပေမယ့်ဆိုင်ရှင်က တစ်ထည်လောက်အားပေးပါဦးလို့ပြောတာနဲ့ ဆောင်းမှာလိုမှာဆိုပြီး ဆွယ်တာအင်္ကျီလေးတစ်ထည်ဝယ်ဖြစ်လိုက်တယ်ဆိုလည်း ဒီစိတ်ဖြစ်တယ်...။


၇) ဉပေက္ခာ သဟဂုတ် ဒိဌိဂတ ဝိပ္ပယုတ် အသင်္ခါရိကစိတ်

အလယ်အလတ်စိတ်ခံစားမှုနဲ့ အကုသိုလ်ဖြစ်မှန်း သိပေမယ့် ဘယ်သူမှ မတိုက်တွန်းဘဲ လုပ်မိတဲ့အခါဖြစ်တဲ့စိတ်....။


၈) ဉပေက္ခာ သဟဂုတ် ဒိဌိဂတ ဝိပ္ပယုတ် သသင်္ခါရိကစိတ်

အလယ်အလတ်စိတ်ခံစားမှုနဲ့ အကုသိုလ်ဖြစ်မှန်း သိပေမယ့် မိမိကိုယ်တိုင် သို့မဟုတ် တစ်စုံတစ်ဉီးကတိုက်တွန်းလို့ လုပ်မိတဲ့အခါဖြစ်တဲ့စိတ်....။


ဒေါသမူစိတ်(၂)ပါး

ဒေါမနဿ သဟဂုတ် ပဋိဃ သမ္ပယုတ် အသင်္ခါရိကစိတ်

စိတ်ဆင်းရဲခြင်းနှင့်တကွ ဒေါသနှင့်ယှဉ်ပြီး တိုက်တွန်းမှု မပါသောစိတ်...။

ဒေါမနဿမှာ ဒုက မကောင်းတာ၊ မနက စိတ်၊ မကောင်းသော စိတ်ကိုပြောတာ။ စိတ်ပျက်ဝမ်းနည်းပြီး စိတ်ဆင်းရဲနေတာ မပျော်ရွှင်ရတာကို ဒေါမနဿလို့ခေါ်တယ်...။ ပဋိဃ ဆိုတာ ခက်ထန်တဲ့ အမျက်ဒေါသဆိုပေမယ့် အဘိဓမ္မာမှာ ကြောက်ရွံ့စိတ် အားငယ်တာလည်း ဒေါသပဲ....။ သူကျတော့ ခက်ထန်တာမျိုးမဟုတ်လို့ ဆုတ်နစ်သောဒါသ Passion Aversion  လို့လဲဆိုနိုင်တယ်...။

ဉပမာ။     ။ စိတ်ထဲမှာ ဘယ်သူမှ မတိုက်တွန်းဘဲ မကျေမချမ်းနဲ့ ပူလောင်သလိုဖြစ်လာတော့ ဒေါမနဿ သဟဂုတ် ပဋိဃ သမ္ပယုတ် အသင်္ခါရိကစိတ်ဖြစ်တယ်...။


ဒေါမနဿ သဟဂုတ် ပဋိဃ သမ္ပယုတ် သသင်္ခါရိကစိတ်

စိတ်ဆင်းရဲခြင်းနှင့်တကွ ဒေါသနှင့်ယှဉ်ပြီး တိုက်တွန်းမှုကြောင့်ဖြစ်သောစိတ်...။

ဉပမာ။     ။ မြို့မဈေးကအပြန် သူငယ်ချင်းတစ်ယောက်ကဒီလောက်ခရီးလေးကို တစ်ရာလောက်ပဲပေးသင့်တာ အခု တစ်ထောင်တောင်ပေးရတာများတာပေါ့ဆိုပြီးပြောလိုက်လို့ မကျေမနပ်နဲ့ ဒေါသဖြစ်လာရင် ဒေါမနဿ သဟဂုတ် ပဋိဃ သမ္ပယုတ် သသင်္ခါရိကစိတ်ဖြစ်တယ်...။

လောဘနဲ့ဒေါသမှာ တူညီတာ သူတို့ဖြစ်တိုင်း အာရုံသဘောကို အမှန် မသိတဲ့ မောဟလည်း အမြဲတွဲပါနေလို့ သူတို့ကို အပြစ်နှစ်ခွရှိတဲ့ ဒွိဟစိတ် Double rooted consciousness လို့ခေါ်တယ်...။


မောဟမူစိတ်(၂)ပါး

ဉပေက္ခာ သဟဂုတ် ဝိစိကိစာ္ဆ သမ္ပယုတ်စိတ်

ဝမ်းသာဝမ်းနည်းခြင်းမရှိဘဲ ယုံမှားသံသယနှင့် ယှဉ်သောစိတ်...။

ဉပမာ။      ။ ဘုရား တရား သံဃာ ဆိုတာ တကယ် အားကိုးရာမှ ဟုတ်ပါ့မလားလို့ ယုံမှားတာ ၊ သစ္စာလေးပါးနဲ့ ကံ ကံရဲ့အကျိုးကိုယုံမှားတာမျိုးပါ...ရင်ထဲမှာ ဒွိဟစိတ်တွေဝင်လာတာပါ...။ ပေးကမ်းလှူဒါန်းတာ သီလစောင့်ထိန်းတာ အကျိုးရှိရဲ့လားလို့ သံသယဖြစ်နေရင် ဉပေက္ခာ သဟဂုတ် ဝိစိကိစာ္ဆ သမ္ပယုတ်စိတ် ဖြစ်တယ်...။ 


ဉပေက္ခာ သဟဂုတ် ဉဒ္ဓစ္စသမ္ပယုတ်စိတ်

ဝမ်းသာဝမ်းနည်းမရှိဘဲ ပျံ့လွင့်ခြင်းနှင့်ယှဉ်သောစိတ်လို့ အဓိပ္ပါယ်ရတယ်...။ ဉဒ္ဓစ္စကပျံ့လွင့်ခြင်းကိုပြောတာပါ...။ ဉဒ်ဆိုတာ အထက် Up or Above၊  ဓစ္စဆိုတာ လှုပ်နေတာလို့ အဓိပ္ပါယ်ရတယ်...။ အထက်မှာလှုပ်နေတယ်ဆိုတော့ စိတ်က အာရုံနှင့်မကပ်ဘဲ ဟိုရောက်လိုက် ဒီရောက်လိုက်ဖြစ်နေတာ တရားထိုင်ခါစဆိုလည်း စိတ်က ကိုယ်ထားချင်တဲ့ နှာသီးဖျားမှာမရှိဘဲ ပျံ့လွင့်နေတာမျိုးကိုခေါ်တာပါ...။

ဉပမာ။      ။ ဆေးပညာဂျာနယ်ဖတ်နေပေမယ့် ဘယ်လိုမှ စိတ်စုစည်းလို့မရဘဲ စိတ်တွေ ဟိုရောက်ဒီရောက်ဖြစ်တာ ဉပေက္ခာ သဟဂုတ် ဉဒ္ဓစ္စသမ္ပယုတ်စိတ် ဖြစ်တယ်...။


စိတ်(၈၉)ပါးလုံးကို နားလည်သွားတဲ့အခါ ကိုယ့်စိတ်မှာ လောဘ ဒေါသ မောဟ စတဲ့ အကုသိုလ်စိတ်တွေဖြစ်တိုင်း သတိထားမိနိုင်ပါလိမ့်မယ်...။ ဒီအခါမှာ တဖြည်းဖြည်းမကောင်းတာတွေ မလုပ်မိတော့ဘဲ ကောင်းတဲ့ စိတ်တွေနဲ့ပဲနေသွားလို့ရသွားမှာပါ....။


အသင်္ခါရိကစိတ်  =  တိုက်တွန်းပြုပြင်မှုမပါဘဲ ( ထက်မြက်သည့်စိတ် )

သသင်္ခါရိကစိတ်  =  တိုက်တွန်းပြုပြင်မှုကြောင့်ဖြစ်သောစိတ် ( ထိုင်းမှိုင်းသည့်စိတ် )

ဒိဌိဂတသမ္ပယုတ်  =   အယူမှားခြင်းနှင့်ယှဉ်လျက် ( ကံ ကံ၏အကျိုးကိုမယုံ )

ဒိဌိဂတဝိပ္ပယုတ်   =   အယူမှားခြင်းနှင့်မယှဉ်ဘဲ ( ကံ ကံ၏အကျိုးကိုယုံ )

ဉပက္ခာ သဟဂုတ် =  ဝမ်းမြောက်ဝမ်းနည်းခြင်းမဖြစ်ဘဲ

သောမနဿ        =  ဝမ်းမြောက်ခြင်း

ဒေါမနဿ          =  စိတ်ဆင်းရဲခြင်း

ပဋိဃ                =  အမျက်ဒေါသ

ဉဒ္ဓစ္စ                 = ပျံ့လွင့်ခြင်း


မှတ်ချက်။     ။ ခွဲစိတ်ပါမောက္ခ ဒေါက်တာစိန်လင်း၏ ရွှေစင်မြင်းမိုရ်အဘိဓမ္မာစာအုပ်မှ ကောက်နုတ်ပါသည်...။ ကျွန်မလေ့လာပြီးသလောက် မှတ်သားထားသည်များကို သဘောပေါက်လွယ်အောင် အပိုင်းခွဲပြီး ဆက်လက်ရေးသားဖော်ပြပေးပါဦးမယ်....။


မိုးငွေ့

Thursday, 12 November 2020

ပြန်ဆုံခွင့်...တခဏ



 



အေးချမ်းတိတ်ဆိတ်တဲ့ မိုးညနေခင်းတစ်ခုမှာ နှစ်ပေါင်းများစွာက ကွဲကွာသွားခဲ့တဲ့ ရည်းစားဟောင်းနဲ့ပြန်ဆုံတွေ့ဖို့ ကျွန်တော်စိတ်လှုပ်ရှားရင်ခုန်နေခဲ့မိတယ်.....။

ဟိုအရင်အချိန်က သူ့ကို ရည်းစားစကားစပြောတုန်းကလိုခံစားမှုမျိုးရနေတုန်း....။ လွန်ခဲ့တဲ့သုံးနှစ်လောက်က သူနဲ့တွေ့ဖို့ ကျွန်တော်တစ်ခါ ကြိုးစားခဲ့ပါသေးတယ်...။ သူ့ဆီက ဘာပြန်စာမှမရခဲ့လို့ သူကျွန်တော့်ကို  နာကျည်းမုန်းတီးသွားခဲ့ပြီလို့ထင်ခဲ့ဖူးတယ်....။ တကယ်ဆို အိမ်ထောင်ကျပြီးသွားပြီဖြစ်တဲ့ သူနဲ့ပြန်တွေ့ဖို့ မသင့်မှန်းကျွန်တော်နားလည်ပါတယ်...။ ခုကလည်း သူကိုင်တိုင် ကျွန်တော်နဲ့တွေ့ချင်လို့ ဆက်သွယ်လာလို့သာ ကျွန်တော့်ဆန္ဒတွေပြည့်ခဲ့ရတာ...။

သူနှစ်သက်တယ်လို့ ကျွန်တော့်ကိုပြောခဲ့ဖူးတဲ့ သစ်တောရနံ့ ရေမွှေးနံ့သင်းသင်းနဲ့ ဂီတသံခပ်တိုးတိုးလေးဖွင့်ထားတဲ့ ကော်ဖီဆိုင်လေးတစ်ခုထဲမှာ ကျွန်တော်တို့ဆုံကြတယ်...။ ပတ်ဝန်းကျင်အပံ့အပိုးအပြည့်အစုံနဲ့ စတွေ့တွေ့ချင်း နှုတ်ဆက်စကားတစ်ခွန်းမှမပြောနိုင်ဘဲ ကျွန်တော်တို့ တစ်ယောက်ကိုတစ်ယောက်စိုက်ကြည့်နေခဲ့ကြတယ်....။ သူက အလည်ခွဲပခုံးကျော်ကျော်လောက်ရှည်တဲ့ဆံပင်ကို ကလစ်နဲ့တစ်ဖက်အပေါ်ကိုလှန်တင်ပြီးညှပ်ထားတယ်....။ တစ်ဖက်က မျက်နှာတစ်ခြမ်းအုပ်လုလု....။ အနက်ခံမှာ ရောင်စုံအချိတ်လှိုင်းတွေပါတဲ့  မြန်မာချည်လုံချည်ကို အနက်ရောင် လက်စကရင်ဖုံးနဲ့ ကျွန်တော်အမြဲသဘောကျခဲ့တဲ့ ခုထိလဲ သဘောကျနေဆဲသူ့ရဲ့ ဝတ်စားဆင်ယင်မှု...။ ဘာမှလိမ်းခြယ်မထားတဲ့ မျက်နှာချောချောညိုညက်ညက်အသားရေမှာ နှင်းဆီရင့်ရောင်နှုတ်ခမ်းဆိုးဆေးက ထင်းခနဲ....။ သူ့မျက်လုံးအကြည့်တွေက ခုချိန်ထိ အားကောင်းစွာတောက်ပနေတုန်း....။

ကျွန်တော့်ပုံစံကတော့ သူ့အတွက် တော်တော်ပြောင်းလဲသွားလိမ့်မယ်....။ နံ့သာဖျော့ရောင် ရှပ်လက်ရှည်နဲ့ ကချင်ပုဆိုးဆိုတာ သူနဲ့ရည်းစားဖြစ်တုန်းက ကျွန်တော်ဘယ်တုန်းကမှ မဝတ်ဆင်ခဲ့ဖူးတဲ့ စတိုင်လ်....။ ဆံပင်တိုကပ်ကပ်ကိုလည်း သူခုမှမြင်ဖူးတာ.....။ အချိန်ကာလတစ်ခုဟာ လူတစ်ယောက်ကို အပြောင်းလဲကြီး ပြောင်းလဲသွားနိုင်တာကို ကျွန်တော့်ကိုယ်ကျွန်တော်ပြတ်ပြတ်ထင်ထင်တွေးမိ သတိထားမိလိုက်တယ်....။ 

ကွေကွင်းခြင်းဆိုတဲ့ နံရံတစ်ခု ခေတ္တခဏပြိုဆင်းသွားတဲ့အခါ ကျွန်တော်တို့ဟာ မမြင်ဖူးခဲ့တဲ့လူနှစ်ယောက်တွေလို မှင်သက်ငေးမောကြည့်နေကြတယ်...။

" ဘာသောက်မလဲ တစ်ခုခုမှာကြမယ်လေ...."

သူကစပြီးမေးတော့မှ ကျွန်တော်အိပ်မက်လန်းနိုးသူတစ်ယောက်လို ရှက်ကိုးရှက်ကန်းနဲ့ ဂုတ်ပိုးကဆံပင်ကို သပ်နေလိုက်သေးတယ်....။ ဒါကလည်း ကျွန်တော့် အပြုအမူစရိုက်တော့မဟုတ်ခဲ့ပါ....။ ပြီးတော့ ဒီလိုခံစားမှုမျိုးကိုလည်း ပထမဆုံးအကြိမ်ခံစားဖူးခြင်းပဲ....။

"ကိုယ်သောက်နေကျ Cappuccino ပဲမှာလိုက်ပါ..."

ကျွန်တော်တို့ ဟိုအရင် ကော်ဖီဆိုင်အတူထိုင်တိုင်း အခါးမသောက်နိုင်လို့သူက ကျွန်တော့်အတွက် နို့များတဲ့ Cappuccino ကိုမှာပေးနေကျ ဒါတောင် တခါတလေ ခါးတယ်ဆိုပြီး သကြားထည့်သောက်တတ်သေးတာ...။ သူက သူသောက်နေကျ Americano တစ်ခွက်မှာလိုက်တယ်....။

" စားစရာတွေ မမှာတော့ဘူးနော် ကော်ဖီသောက်ရင်း စိတ်ကူးပေါက်ရင် နောက်တစ်ဆိုင်မှာ တစ်ခုခုသွားစားရအောင်လို့..."

သူက သူ့ Plan ကိုကြိုပြောပြီး ချိုချိုမြမြနဲ့ပြုံးလိုက်သေးတယ်....။ 

"အရင်လိုပဲ အစားတွေအများကြီးစားနေတုန်းပဲလား ဒါပေမယ့် ခုထိ ဒီတိုင်းလေးပဲ ဘာမှမပြောင်းလဲသေးဘူး လူကြီးနဲနဲဆန်သွားတာပဲရှိတာ..."

"ဟုတ်လား အင်း... စိတ်ချမ်းသာလို့နေမှာပေါ့..." ရယ်မောသံဆွတ်ပြီး သူပြန်ပြောတဲ့လေသံကြောင့် ကျွန်တော်သူ့ကိုမကြည့်ဘဲ စားပွဲပေါ်က သကြားခွက်တွေဆီကို အကြည့်ပို့ထားလိုက်တယ်...။

"ဘာလို့ ကိုယ်နဲ့တွေ့ချင်တာလဲ.... လွန်ခဲ့တဲ့ သုံးနှစ်တုန်းက မင်းနဲ့တွေ့ချင်လို့ ကိုယ်အီးမေးလ်ပို့ထားတုန်းက ဘာမှတောင်ပြန်မပြောခဲ့ပဲနဲ့..."

ကျွန်တော်အဲလိုပြောမယ်ဆိုတာ သူကြိုသိထားပုံရတယ် လက်နှစ်ဖက်ကိုယှက်ပြီး မေးတင်ထားရင်း ကျွန်တော့်ကို ရီရီဝေဝေနဲ့ပြန်ကြည့်နေတယ်....။

"ဘာမှမဟုတ်ပါဘူး... မနေ့ညက ကျွန်မ အိပ်မက်မက်တယ်...တစ်ခါမှ ဒီလိုမမက်ဖူးဘူး.... အိပ်မက်ထဲမှာ ကိုကိုက အဖြူရောင်ဝတ်စုံနဲ့ ကျွန်မနဲ့ ကော်ဖီအတူလာသောက်ချင်တယ်လို့ပြောတယ်....ပြီးတော့ မျက်နှာလဲမကောင်းဘူး..."

"ဒါနဲ့ပဲ ကိုယ့်ကိုတွေ့ဖို့ ချိန်းလိုက်တယ်ဆိုပါတော့..."

"အင်း ဟုတ်တယ်.... ကိုကိုနေကောင်းတယ်မဟုတ်လား...."

သူ အဲလိုမေးတော့ ကျွန်တော်တစ်ချက်ရယ်လိုက်တယ်.... ။ ကျွန်တော့်ရယ်သံတွေက ခြောက်ကပ်ကပ်နိုင်လိမ့်မယ်ထင်တယ်...။

"ကိုယ်နေကောင်းပါတယ် ဘာမှမဖြစ်ဘူး ဒေါင်ဒေါင်မြည်.... အိပ်မက်ဆိုတာ စိတ်စွဲလို့မက်တာပါ ကိုယ့်ကို စိတ်ပူသွားလို့ခေါ်တွေ့တာပေါ့ဟုတ်လား..... ဒီလိုဆို အဲလိုအိပ်မက်တွေ ခဏခဏမက်ပါစေလို့ မဟိရာဇနတ်ဆီ ဆုတောင်းရမယ်....။

"ဘာလဲ မဟိရာဇနတ်ဆိုတာ...."

"မသိဘူးလား ကလေးရဲ့ အဲဒါ လူတွေရဲ့ ကိုယ်စောင့်နတ် ၁၂ ပါးထဲက အိပ်မက်ပေးတဲ့ ကိုယ်စောင့်နတ်တစ်ပါးပေါ့..."

"အော် အဲလိုလား..." အရင်လို သူ့ကို ကလေးလို့ အမှတ်တမဲ့ ခေါ်မိသွားလို့ သူမသိအောင် ကိုယ့်ဘာသာကိုယ် ကြိတ်သဘောကျသေးတယ်....။ ပြီးတော့ သူ့မျက်လုံးတွေလက်ခနဲ ဖြစ်သွားတာကို ကျွန်တော်မြင်လိုက်သေးတယ်....။ ကျွန်တော်တို့နှစ်ယောက်ရဲ့ ပြန်ဆုံတဲ့ ကော်ဖီစကားဝိုင်းလေးက စိုပြေစပြုလာပြီ....။ 

"မမမြတ်ရော နေကောင်းလား...ကိုကိုတို့ ကလေးရော ရနေပြီလား..."

သူ့မေးခွန်းကြောင့် ကျွန်တော် အံ့အားသင့်ရသေးတယ်....။ သူကျွန်တော့်အကြောင်း သေချာမသိထားဘူးဘဲ...။ 

"မင်း တကယ် ဘာမှ မသိခဲ့တာလား မမမြတ်နဲ့ ကိုယ်လက်မထပ်ဖြစ်ဘူးလေ....အဲချိန်ကတည်းက ကိုယ်နိုင်ငံခြားထွက်သွားခဲ့တာ ဒီကို ပြန်ရောက်တာ သုံးနှစ်ကျော်ပဲရှိဉီးမှာ ကိုယ်မင်းကို အဲတုန်းက ပြန်ရောက်စတွေ့ချင်လို့ စာရေးခဲ့တာ မင်းစာမပြန်တော့ ကိုယ်နဲ့မတွေ့ချင်တော့ဘူးလို့ထင်ခဲ့တာ...."

"အို.... ဟုတ်လား ကျွန်မလဲ မောင်နဲ့လက်ထပ်ပြီး တခြားမြို့ပြောင်းသွားကတည်းက ကိုကိုတို့ သတင်းကို ဘာမှမကြားတော့တာ ဒါဆို ခု ကိုကိုက....?

ကျွန်တော် ကော်ဖီတစ်ကျိုက်ကျိုက်ရင်း..... " ကိုယ်ဒီမှာလေ...မင်းရှေ့မှာ"

"မဟုတ်ဘူးလေ ဘယ်သူနဲ့အိမ်ထောင်ကျနေလဲလို့..."

"ကိုယ်ခုထိ Single ...ပါပဲ"

ကျွန်တော်ပြန်ဖြေတာကို ကော်ဖီငုံ့သောက်နေရင်း ပြန်မော့ကြည့်လာတဲ့ သူနဲ့ကျွန်တော် အကြည့်ချင်းဆုံမိသွားတယ်...။ 

"ကလေးမျက်လုံးတွေက အရင်လို တောက်ပမှုအပြည့်နဲ့ စွဲဆောင်နေတုန်းပဲ...."

ကျွန်တော့်စကားကြောင့် သူပြုံးလိုက်ဟန်က  မျှော်လင့်မထားဘဲ တအံ့တဩ...။

"ကော်ဖီသောက်ပြီးရင် ကျွန်မတို့ တစ်ခုခုသွားစားရအောင်လေ...ကိုကိုဘာစားချင်လဲ ကျွန်မလိုက်ကျွေးမယ်"လို့ ချက်ချင်းပဲ သိသိသာသာ စကားလွဲလိုက်တယ်....။

"မင်း အမျိုးသားရော မင်းကိုယ်နဲ့လာတွေ့တာကို ဘာမှမပြောဘူးလား"

"သူ မြို့မှာကျန်ခဲ့တယ်... ကျွန်မက ဒီကို ကိစ္စတစ်ခုနဲ့ရောက်နေတာ ကိုကိုနဲ့တွေ့မယ်လို့သူ့ကို ပြောထားပါတယ် သူခွင့်ပြုပါတယ်..."

" အဆင်ပြေကြတယ်မဟုတ်လား..." လို့ ကျွန်တော် မချင့်မရဲလေး စူးစမ်းကြည့်မိတယ်....။

"ဟုတ်‌ ပြေပါတယ် မောင်က ကျွန်မကို သိပ်ချစ်ပြီး ဂရုစိုက်ပါတယ်.." သူ့အမျိုးသားကို သူကမောင်လို့ခေါ်သတဲ့လား...။ ပြန်တွေးမိရင်း ကိုယ့်ဘာသာကိုယ် ခပ်ဖွဖွရယ်မိသွားခဲ့တယ်...။ ရည်းစားဘဝတုန်းက ကျွန်တော်က သူ့ကို မောင်လို့ခေါ်စေချင်ခဲ့တာ...။ ကျွန်တော် အဲလိုခေါ်ခံချင်တဲ့အကြောင်းလည်း သူ့ကို တစ်ခါမှမပြောပြခဲ့ဖူးပါဘူး....။ 

"အင်း....ကောင်းပါတယ် မင်းပျော်ရင် ကိုယ်ဝမ်းသာပါတယ်...." လို့ လောကွတ်ဆန်ဆန် ပြောထွက်လိုက်ပေမယ့် သူ့အဖြေကြောင့် ကျွန်တော့်ရင်ထဲစူးနစ်ပြီးခံစားသွားလိုက်ရတယ်...။ အဲဒီဝေဒနာဟာ ကျွန်တော်နဲ့ မသက်ဆိုင်တော့တဲ့ ဘယ်တော့မှလဲ မသက်ဆိုင်တော့မယ့်သူတစ်ယောက်ကို ဝန်တိုခြင်းလား...ကျွန်တော်မခွဲခြားတတ်ခဲ့ဘူး....။ 

ကျွန်တော်တို့နှစ်ယောက် ရှေးဟောင်းနှောင်းဖြစ်တွေ နည်းနည်းပါးပါးပြောကြပြီး BBQ ဆိုင်တစ်ခုကို ထပ်ကူးကြတယ်....။

"ကိုကို အရင်လို ဘီယာမသောက်တော့ဘူးဆိုလို့ ဝမ်းသာပါတယ်  ကော့တေးတော့ သောက်ကြမယ်လေနော်..."

"အင်း...ကြိုက်တာမှာလေ သောက်တာပေါ့..."

သူစိတ်ကြိုက် အကင်မျိုးစုံ အရည်သောက်တစ်မျိုး အသုပ်တချို့နဲ့ ထမင်းဖြူရယ် ကော့တေးနှစ်ခွက်ရယ်မှာလိုက်တယ်....။ 

"ကိုကို များများစားနော်..." သူက ကျွန်တော့်ပန်းကန်ထဲ အကင်တွေ အသုပ်တွေကို အရင်လို ကျွန်တော်စားဖို့ ဂရုတစိုက်ထည့်ပေးနေတာကို ကျွန်တော် အသာလေးငြိမ်ပြီးကြည့်နေတယ်....။

"ကိုယ့်ဘာသာလဲ စားဦးလေ...."

"ကိုကို တို့စိတို့နန့်ပဲစားနေမှာစိုးလို့..." တဲ့..... အဲဒီစကားလေးကိုပြောလိုက်တဲ့ သူ့အမူအရာလေးက ချစ်စရာ...။

ကျွန်တော်တို့ ရည်းစားဘဝတုန်းက ကျွန်တော်က အစားသိပ်မစားဘဲ ဘီယာပဲလှိမ့်သောက်လို့ သူပွစိပွစိပြောခဲ့ဖူးတာ ရန်ဖြစ်ခဲ့ဖူးကြတာကို သွားသတိရမိတယ်....။ အစာမရှိတော့ ပိုမူးပြီး သူက များသောအားဖြင့် ကျွန်တော့်ကို အိမ်ပြန်လိုက်ပို့ရတာချည်းပဲ....။

ခုတော့ ကျွန်တော်ဟာ လွန်ခဲ့တဲ့ ဆယ်နှစ်တုန်းက သွေးဆူတတ်တဲ့ ထင်ရာစိုင်း ဇွတ်တရွတ်လုပ်တတ်တဲ့ ကောင်လေးတစ်ယောက်ကနေ သူ့ရှေ့မှာ တည်ငြိမ်ရင့်ကျက်တဲ့ လူလတ်ပိုင်းတစ်ယောက်ဖြစ်နေတာ တွေးကြည့်တော့ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုတောင် မယုံချင်စရာ....။

အပြန် သူနေတဲ့ တိုက်ခန်းနဲ့နီးလို့ ကျွန်တော်တို့အတူလမ်းလျှောက်ပြန်ကြတယ်....။ ဒီတကြိမ်တော့ ကျွန်တော်ကိုယ်တိုင် သူ့ကို အိမ်ပြန်ပို့ခွင့်ရလိုက်ပါတယ်....။ 

"ကိုကို့လက်ကို တွဲလျှောက်ချင်တယ်" လို့သူပြောတော့  သူနဲ့ဘေးချင်ယှဉ်လျှောက်လာရင်းက ကျွန်တော့်ခြေလှမ်းတွေ ခေတ္တခဏ ရပ်တန့်သွားခဲ့တယ်....။ သူလက်ကမ်းပေးတော့ ကျွန်တော်တွေဝေမနေဘဲ သူ့လက်ဖဝါးနုနုထွေးထွေးနွေးနွေးလေးကို ခပ်ဖျစ်ဖျစ်ဆုတ်ကိုင်လိုက်တယ်....။ အဲဒီညက ကောင်းကင်ယံမှာ လပြည့်ဝန်းက ပြည့်ပြည့်ဝန်းဝန်းကြီးကိုသာလို့.... ။ လမ်းမီးတိုင်တွေမှိန်လို့လားမသိ လရောင်သိသိသာသာ ဖြာကျတာကို အေးမြစွာခံစားလိုက်ရတယ်....။

သူ့တိုက်ရှေ့ရောက်တဲ့အထိ ကျွန်တော်တို့ ဘာစကားတစ်ခွန်းမှမပြောဘဲ တစ်လမ်းလုံးနှုတ်ဆိတ်လာခဲ့ကြတယ်...။ တိုက်ရှေ့ရောက်တော့မှ....

" ကိုကိုဘယ်လိုပြန်မလဲ..."

"ကိုယ် ကားငှားပြန်လိုက်ပါ့မယ် မင်းအပေါ်တက်တော့လေ...." လို့ဆိုလိုက်ပေမယ့် ကျွန်တော်ခုချိန်ထိ သူ့လက်ကိုမလွှတ်သေးဘဲ ကိုင်ထားမိတုန်း.....။ ရုတ်တရက် သူလက်ကိုဆွဲထုတ်ပြီး ကျွန်တော့်လက်နှစ်ဖက်အောက်ကနေလျှိုပြီး ကျွန်တော့်ကျောပြင်ကို တင်းတင်းကျပ်ကျပ်ဖက်လိုက်တယ်....။ ကျွန်တော့်ခန္ဓာကိုယ် တစ်ချက်ယိုင်ပြီး နောက်ဖက်ခြေတစ်လှမ်းဆုတ်လိုက်မိတယ်....။ ကျွန်တော်အလိုက်သင့် သူ့ကို ပြန်ပွေ့ဖက်ထားလိုက်တယ်....။ ကျွန်တော့်ရင်ခွင်မှာ ပါးပြင်အပ်ထားတဲ့ သူ ...ကျွန်တော့်ဘယ်ဖက်ရင်ဘတ်ထဲက တိုးတိတ်စွာလှုပ်ခတ်နေတဲ့ ရင်ခုန်သံကို အတိုင်းသားကြားနေရလောက်ပြီ....။

"ကလေး တခုခုဖြစ်လို့လား.." သူ့နားနား တိုးတိုးမေးလိုက်တဲ့ ကျွန်တော့်အသံတွေက အက်ရှရှ...။

"ကျွန်မဘာမှမဖြစ်ပါဘူး.... ဒီတိုင်းပဲ ကိုကို့ကို ခဏဖက်ထားချင်လို့..." လို့ပြန်ဖြေတဲ့ သူ့စကားကြောင့် ကျွန်တော့်စိတ်ဝိညာဉ်တွေ စက္ကန့်ပိုင်းလေးလွင့်သွားသလို တလောကလုံးမှာ ကျွန်တော်တို့နှစ်ယောက်ထဲပဲ ရှိနေသလို ပတ်ဝန်းကျင်တစ်ခုလုံး တိတ်ဆိတ်ငြိမ်သက်သွားကြတယ်....။

"အဆင်ပြေလား....." လို့မေးလိုက်ရင်း သူ့ဆံပင်တွေကိုပွတ်သပ်ပေးရင်း တစ်ချက်နမ်းရှိုက်လိုက်မိတယ်....။ 

" ကျွန်မတို့ ဒီတစ်ခေါက်ဆုံတွေ့မှုဟာ နောက်ဆုံးလဲဖြစ်ချင်ဖြစ်မှာလေ...." လို့ သူ ခပ်တိုးတိုးပြန်ပြောတယ်...။ 

"ဘာလို့ အဲလိုပြောလဲ ကိုယ်ခုဒီမှာပြန်နေပြီပဲ မင်းဒီကို တခေါက်ရောက်တဲ့အခါ ကိုယ်တို့တွေ့လို့ရတာပဲ..."

"မသိဘူး..... ကျွန်မသိတာ ဒီတစ်ခေါက် ကိုကိုနဲ့တွေ့ချင်တယ် လက်ရှိအချိန်လောက်ဘာမှ မသေချာဘူးလေ..."

"မင်းက ခုတော့လဲ ဟိုအရင်ကလို ကလေးလေးတစ်ယောက်အတိုင်းပါပဲလား..... 
တကယ်ဆိုရင် ...ကိုယ်တို့........."

ကျွန်တော့်စကားမဆုံးခင် သူ့လက်ချောင်းလေးတွေက ကျွန်တော့်နှုတ်ခမ်းတွေကို ဆက်မပြောဖို့ ပိတ်ကာလိုက်တယ်....။

"ဘာမှ ပြင်ဆင်မရတော့တဲ့ အခြေအနေတစ်ခုကို ပြန်မပြောပါနဲ့တော့ ပြန်တော့နော် ကိုကို ဒီညအတွက် ကျေးဇူးတင်ပါတယ်..."

"ကိုယ်ကသာ ကလေးကို ကျေးဇူးတင်ရမှာပါ ကိုယ်က မင်းကို မင်းကိုယ်နဲ့မတွေ့ချင်တဲ့အချိန်ကတည်းက တွေ့ချင်နေခဲ့တာပါ..."

ကျေးဇူးတင်ပါတယ်....သူ့ကိုရော ဒီလိုအခြေနေအချိန်ခါမျိုးကို ဖန်တီးပေးတဲ့ ကံကြမ္မာကိုရော အားလုံး... အားလုံးကို တကယ်ကျေးဇူးတင်ပါတယ်....။ 

ပြန်ဆုံခွင့် ...တခဏတာအတွက် ကျွန်တော် တစ်သက်စာ ပျော်ရွှင်မှုကို ရရှိခဲ့ပါတယ်....။ ကျွန်တော့်အတ္တနဲ့အချစ်တွေအတွက် သူနားလည်နိုင်ပါစေလို့ ဆန္ဒပြုလျှက်........။






မိုးငွေ့

Saturday, 7 November 2020

Phone Call.....




မနေ့က ကျွန်မဆိုင်မှာ အလုပ်လုပ်နေတုန်း ဖုန်းတစ်ကောဝင်လာခဲ့တယ်.....။ ကျွန်မ contact list ထဲမပါတဲ့ ဖုန်းနံပါတ်အစိမ်းတစ်ခု နံပါတ်ကလှတယ် မှတ်ရလွယ်တယ်....။ 

"ဟဲလို အစ်မမိုးငွေ့လား" တဲ့.... ကျွန်မကို မိုးငွေ့လို့ခေါ်ရင် ဘလော့ဂါထဲက တစ်ယောက်ယောက်ပဲဆိုတာ သိလိုက်ပေမယ့် ဘယ်သူဆိုတာ မမှတ်မိသေးဘူး....။ နောက်တော့မှ ညီရဲသစ်ဖြစ်နေတာ...။ ညီရဲနဲ့က သိတာ နိင်ငံခြားမှာ အလုပ်လုပ်ပြီး ဒီကိုပြန်လာပြီး အိမ်ထောင်မကျခင်ကတည်းက ခုတော့ ပြည်မှာ ဖုန်းနဲ့ပတ်သက်တဲ့ ပစ္စည်းဆိုင်လေးဖွင့်ပြီး သားလေးနှစ်ယောက်ရဲ့ဖခင်ဖြစ်နေပြီ....။ မှတ်မိသေးတယ် လွန်ခဲ့တဲ့ ၂၀၁၂-၁၃ လောက်ကထင်တယ် သူနဲ့သူ့ကောင်မလေး ရန်ကုန်မှာ pre-wedding ဓါတ်ပုံလာရိုက်လို့သွားကြည့်လိုက်သေးတယ်....။ အဲဒီနောက်တော့ မတွေ့ဖြစ်တော့ပေမယ့် ဖုန်းတော့ တစ်ခေါက်နှစ်ခေါက်ပြောဖူးသေးတယ်....။

ခု Covid-19 ကပ်ဆိုက်နေတော့ ကျွန်မကို နေကောင်းရဲ့လား လှမ်းမေးတာ... ဖုန်းနံပါတ်ဘယ်လိုရလဲဆိုတော့ အစ်မပဲပေးထားတာလေတဲ့....။ နှစ်တွေကြာတော့မေ့ပြီလေ....။ ဘလော့ဂါတွေ ဘယ်သူနဲ့မှမတွေ့ဖြစ်တာ နှစ်ပေါင်းဘယ်လောက်တော်ကြာနေပြီလဲ....။ ဘလော့ရွာမှာ ကိုယ်တစ်ယောက်တည်း ပို့စ်တွေပုံမှန်တင်နေတာ ကျန်တဲ့ ဘလော့ဂါတွေကတော့ ဖဘမှာ စည်စည်ကားကားနဲ့ဆုံကြမယ်ထင်တယ်....။ "ညီရဲရေ ငါတော့ ဘလော့ရွာမှာ တစ်ရွာတစ်ယောက်တည်းဖြစ်နေတယ်"လို့ သူ့ကိုနောက်လိုက်သေးတယ်....။ သူကတော့ စီးပွားရေး မိသားစုအရေးနဲ့ ဖဘတောင်မကြည့်ဖြစ်တာကြာပြီတဲ့ ဘလော့ဆိုဝေးပဲတဲ့ အမလေး အားရှိစရာပါလားလို့....။ တကယ်တမ်း ကျွန်မရဲ့ မိုးငွေ့နှင့်အတူ စာဖတ်သူတွေက USA နဲ့ Mexico ကအများဆုံး ပြီးရင် India....။ မြန်မာပြည်ကတော့ နံပါတ်လေးချိတ်လိုက် ငါးချိတ်လိုက်ပေါ့....။ 

ညီရဲက ရန်ကုန်မရောက်ဖြစ်တာကြာပြီတဲ့ အရင်ရောက်ဖြစ်တုန်းက မမဝသုန်နဲ့တော့တွေ့ဖြစ်တယ်တဲ့ သူ့ အမျိုးသမီး သဲသဲက မမဝသုန်ရဲ့ ဖောက်သည် မမဝသုန်ဆီမှာ အင်္ကျီချုပ်နေကျလေ....။ နောက်တခါရောက်မှ အစ်မနဲ့ရော မမဝသုန်နဲ့ပါတွေ့ကြမယ်လေတဲ့....။ (ဘလော့ဂါမောင်နှမတွေက အဲလိုပဲ မပြင်မှာမမြင်ဖူးတာတောင် လူချင်းတွေ့ရင် နှစ်ရှည်လများရင်းနှီးချစ်ခင်လာတဲ့ သူငယ်ချင်းပေါင်းသင်းတွေလိုပဲ ချစ်ကြခင်တတ်ကြတယ်...သိပ်ချစ်စရာကောင်းတဲ့ အချက်ပေါ့...) နောက်နှစ်ပေါ့ကွယ်....။ ဒီနှစ်တော့ ဘာမှမရောရာမသေချာ....။ ကျွန်မတို့ဆိုင်တောင်ပိတ်ထားတာ နှစ်လလောက်ရှိတော့မယ် ခုထိ အွန်လိုင်းကပဲရောင်းတယ် တစ်ပတ်တစ်ခါ ပစ္စည်းတွေ ပါဆယ်ထုပ်ပို့ရတယ်....။ ရုံးကလည်း work from home ပဲ.....။ လူလဲ ပထမလှိုင်းတုန်းကလို နေဝင်ချိန်လေးကြည့် လေ့ကျင့်ခန်းလေးတောင်မလုပ်ဖြစ်တော့ အပျင်းတွေကြီး.....။ သက်သတ်လွတ် သုံးလလောက်စားလို့ ဝိတ် ၁၀ပေါင်လောက်ကျသွားတယ်....။ အရင် ၁၃၉-၁၄၀ ကနေ ခုတော့ ၁၂၉-၁၃၀ ပဲကျန်တော့တယ်....။ နေလို့ကောင်းသွားတယ်...။ ဘုရားရှိခိုးရင် ထိုင်ရတာပေါ့ပါးသွားတယ် ညောင်းညာတာတို့ဘာတို့လုံးဝမဖြစ်တော့ဘူး....။ ဝါထွက်ပြီးနောက်ပိုင်း ပုံမှန်လုပ်ဖြစ်နေတာက ညဖက် ဘုရားရှိခိုးပြီးတိုင်း အရဟံဂုဏ်တော်ပွားဖြစ်တယ်.... တရားထိုင်ဖြစ်တယ်.... စိတ်ငြိမ်အောင် သမာဓိအားကောင်းအောင် လေ့ကျင့်ရမယ်လေ... ဒါဟာ...ဗုဒ္ဓဘုရားရဲ့ ကိုယ်ပိုင်ဉာဏ်နဲ့ သစ္စာလေးပါးကိုရှာဖွေတွေ့ခဲ့တဲ့ တပါးသူကိုလဲ လမ်းညွှန်ပြသပေးခဲ့တဲ့ နိဗ္ဗာန်သွားဖို့ လမ်းစတစ်ခုပဲမဟုတ်လား....။ 

ဒီ Covid-19 မှာ သိတဲ့သူတွေရော မသိတဲ့သူတွေရော ဆုံးပါးသွားခဲ့ကြတာအများကြီးပဲ....။ သံဝေဂရစရာပါ....အားရှိအောင်အစားစားကြပါ အိပ်ရေးဝဝအိပ်ကြပါ အသီးအရွက်များများစားပေးပါ...။ အားလပ်ချိန်တွေမှာ ကိုယ်ဝါသနာပါရာလုပ်ပါ စာဖတ်ပါ တိတ်ဆိတ်တဲ့အသံကိုနားထောင်ရင်း သမာဓိအားကောင်းအောင်နေပါ စိတ်ငြိမ်အောင်တရားထိုင်ပါ....။ စိတ်ဖိစီးမှုမရှိအောင်နေပါလို့ ချစ်ရတဲ့ စာဖတ်သူတွေအားလုံးရော ဘလော့မောင်နှမတွေအားလုံးရော ချစ်ချင်သူများအားလုံးကိုပါ မေတ္တာနဲ့စကားပါးချင်ပါတယ်....။

ညီရဲသစ်ရဲ့ ဘလော့လင့်လေးပါ....http://nyiyethit.blogspot.com/


မိုးငွေ့


Saturday, 31 October 2020

ဓမ္မအထွေထွေမှတ်စုများ (၈)

 




သီတင်းကျွတ်လပြည့် အဘိဓမ္မာအခါတော်နေ့


မြတ်စွာဘုရား တာဝတိံသာ နတ်ပြည်မှာ နိမ္မိတ ရုပ်ပွားတော်ကိုယ်စား ထားခဲ့ပြီး အဘိဓမ္မာ တရားတော် အကျယ်ကို ဝါတွင်း သုံးလပတ်လုံး ဟောကြားတော်မူပြီး တရားစစ်သူကြီး ရှင်သာရိပုတ္တရာ ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးကို စန္ဒကူးတော၌ အဘိဓမ္မာ တရားတော် အကျဉ်းချုပ်ကို တချိန်တည်းမှာ ဟောကြားသင်ပြတော်မူသည်။ ထို့နောက် သီတင်းကျွတ်လပြည့်နေ့ တွင် လူ့ပြည်သို့ ပြန်ဆင်းခဲ့သည့် အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် သီတင်းကျွတ်လပြည့်နေ့ကို အဘိဓမ္မာအခါတော်နေ့ အဖြစ် သတ်မှတ်ခေါ်ဝေါ် ခဲ့ကြပါသည်။ အရှင်သာရိပုတ္တရာက တပည့်ငါးရာတို့အား အဘိဓမ္မာဒေသနာကို မကျဉ်းမကျယ် အလယ်အလတ် ဟောကြားပြီးဆုံးသော နေ့သည်လည်း သီတင်းကျွတ်လပြည့်နေ့ပင် ဖြစ်သည်။ 


ဘုရားရှင်သည် မဟာသက္ကရာဇ်(၁၀၉)ခုနှစ်၊ ဝါဆိုလပြည့်ညနေချမ်း၌ သာဝတ္ထိပြည်အနီး ကောသလမင်း၏ ဥယျာဉ်မှူးကဏ္ဍသည် ဘုရားရှင် မိန့်ကြားချက်အတိုင်း စိုက်ပျိုးအပ်သော ကဏ္ဍမ္ဗသရက်ဖြူပင်အနီးတွင် တိတ္ထိတို့ကို နိမ်နင်းပြီး ရေမီးအစုံ တန်ခိုးပြာဋိဟာ ပြပွဲကြီးကို အဆန်းတကြယ် ဖန်ဆင်းပြတော်မူသည်။ ထိုပွဲအပြီးတွင် မယ်တော်ဟောင်းနတ်သားအား အဘိဓမ္မာဒေသနာဖြင့် ကျေးဇူးဆပ်ရန် ခြေလှမ်းနှစ်လှမ်းဖြင့် သာတာသတိံသာ နတ်ပြည်သို့ ကြွသွားတော်မူသည်။ ပရိသတ်က ဘုရားရှင်ကိုမမြင်တွေ့တော့၍ အရှင်အနုရုဒ္ဓါမထေရ်အား မေးမြန်းရာ မထေရ်မြတ် ရှင်းပြမှ အကြောင်းစုံသိကြရသည်။ ပရိသတ်ကြီးသည် ဘုရားရှင်ကို မဖူးရဘဲ မပြန်ဟုတိုင်ပင်ကြကာ ထိုနေရာမှာပဲ ယာယီတဲနန်းထိုးကာ နေကြလေသည်။ သီတင်းကျွတ် ခါနီးမှ ရှင်မဟာမောဂ္ဂလန်ထံမှတစ်ဆင့် ဘုရားရှင် သင်္ကဿမြို့သို့ကြွဆင်းတော်မူမည့် အကြောင်းသိရသဖြင့် သင်္ကဿမြို့ကနေသွားရောက်ကြိုဆိုကြသည်။


အဘိဓမ္မာ တရားတော် အကျယ်ဟာ အလွန် ရှည်လျား များပြားတဲ့ အတွက် ဝါတွင်း သုံးလ ပတ်လုံး မရပ်မနား ဟော ကြားမှ ပြီးပြည့်စုံ အောင် ဟောကြား နိုင်မှာ ဖြစ်လို့ လူ့ပြည်မှာ တထိုင် တည်း တနေရာတည်း ဆက်တိုက် နာကြား နိုင်တဲ့သူ မရှိသည် ဖြစ်၍ နတ်ပြည်တွင် နိမ္မိတ ရုပ်ပွားတော် ကိုယ်စားထား ဟောကြားပြီး လူသား စင်စစ် ဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရား ကိုယ်တော်တိုင်သည် လူ့ပြည်ဆင်းပြီး က္ကရိယာပုဒ် လေးပါး ညီညွတ် မျှတအောင် စပ္ပါယ်ရင်း တရား စစ်သူကြီး ဖြစ်ရုံမက အဘိဓမ္မာ တရားတော်မှာ အထုံ ပါရမီ ပါသူ လက်ယာတော်ရံ ရှင်သာရိပုတ္တရာ ကိုယ်တော် မြတ်ကြီးကို အဘိဓမ္မာ တရားတော် အကျဉ်းချုပ်ကို ဟောပြတော် မူလေသည်။ ရှင်သာရိပုတ္တရာ ကိုယ်တော် မြတ်ကြီးသည် တခြား သာ၀က ငါးရာကို မကျဉ်း မကျယ် ပြန်လည် ဟောပြ သင်ကြား ပေးခဲ့သည်။ 


ဘုရားရှင်သည်လူ့ပြည်ဆင်းခါနီး မြင်းမိုရ်တောင်ထိပ်တွင်ရပ်လျက်ရေအစုံမီးအစုံတန်ခိုးပြာဋိဟာတို့ကို ပြတော်မူ၍ ထက်ကောင်းကင်သို့ကြည့်တော်မူသောအခါ အကနိဋ္ဌဗြဟ္မာပြည်တိုင်အောင်အဆီးအတားမရှိ ဟင်းလင်းဖြစ်သွားတော့၏။အောက်ကိုကြည့်သောအခါအဝီစိငရဲတိုင်အောင်အပိတ်အပင်အတားအဆီးမရှိ ဟင်းလင်းပြင် ဖြစ်သွားတော့၏။ ယင်းအဘိဓမ္မာသည် ဓမ္မသင်္ဂဏီ၊ ဝိဘင်း၊ ဓာတုကထာ၊ ပုဂ္ဂလပညတ်၊ ကထာဝတ္ထု၊ ယမိုက်၊ ပဋ္ဌာန်းဟူ၍ ခုနစ်ကျမ်းရှိသည့် ကုသိုလ်၊ အကုသိုလ်စသောတရားတို့ကို အကျဉ်းချုပ် အားဖြင့် ဟောကြားတော်မူသော ကျမ်းကို "ဓမ္မသင်္ဂဏီကျမ်း"ဟုခေါ်သည်။ ခန္ဓာစသောတရားတို့ကိုသုတ္တ တန်နည်း၊ အဘိဓမ္မာနည်းတို့ဖြင့် အမေးအဖြေပြုလုပ်ကာအကျယေ်၀ဖန်ဟောကြားသောကျမ်းကို "ဝိဘင်း ကျမ်း"ဟုခေါ်သည်။

ဓာတ်အမျိုးမျိုး ဟောကြားသောကျမ်းကို "ဓာတုကထာ" ဟုခေါ်သည်။ ပုဂ္ဂိုလ် အမျိုးတို့ကို ခွဲခြားသတ် မှတ်အမည်တပ်၍ဟောကြားသောကျမ်းကို "ပုဂ္ဂလပညတ်" ဟုခေါ်သည်။ အယူဝါဒနှင့်ဆိုင်သောစကားတို့ ၏တည်ရာဖြစ်၍ အဘိဓမ္မာ အနှစ်သာရတို့နှင့်ပြည့်စုံသောကျမ်းကို "ကထာဝတ္ထု"ဟုခေါ်သည်။ အနုလုံနှင့် ပဋိလုံ၊ ပုစာၦနှင့်ဝိသဇ္ဇာနာ၊ သန္နိဋ္ဌာန်နှင့်သံသယအစုံစုံပြု၍ဟောကြားတော်မူသောကျမး်ကို "ယမိုက်ကျမ်း" ဟုခေါ်သည်။ အကြောင်းအမျိုးမျိုးကို ဟောတော်မူသောကျမ်း၊ ကုသိုလ်စသောတရားတို့ကို နှစ်ဆယ်လေး ပစ္စည်းဖြင့် ေ၀ဖန်သော ကျမ်း၊ သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်၏ ကျက်စားရာဖြစ်သော ကျမ်းကို "ပဋ္ဌာန်းကျမ်း"ဟု ခေါ်သည်။

အဘိဓမ္မာတရားသည် အမိကျေးဇူးဆပ်တရားဖြစ်ခြင်း၊ နတ်ပြည်၌ဟောကြားခြင်း၊သုံးလကြာမျှဟောရ ခြင်း၊ ပကတိဘုရားနှင့် နိမ္မိတဘုရားတို့ တစ်လှည့်စီဟောကြားခြင်းဟု ထူးခြားချက်လေးမျိုးနှင့်ပြည့်စုံသော တရားဖြစ်သည်။ ပါဠိ၏ နက်နဲခြင်း၊ သဘောအဓိပ္ပာယ်၏ နက်နဲခြင်း၊ ဟောကြားပုံအစီအစဉ်၏ နက်နဲခြင်း၊ ဉာဏ်တော်၏ နက်နဲခြင်းစသော ဂမ္ဘီရလေးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံသောတရားဖြစ်သည်။ အဘိဓမ္မာတရားတော်ကို သင်ယူခြင်း၊ ကြားနာခြင်း၊ ရွတ်ဖတ်ပူဇော်ခြင်းကြောင့် လင်းနို့သား ရဟန်း ငါးရာကဲ့သို့ နမရူပပရိစေ ၦဒ ဉာဏ်ရင့်သန်ခြင်း၊ မဂ်ဖိုလ်နိဗ္ဗာန်ရရန် အကြောင်း အထောက်အပံ့ ကောင်းဖြစ် ခြင်း၊ ဘေးဥပါဒ်အန္တရယ်ကင်းဝေးခြင်း၊ ကျက်သရေမင်္ဂလာ အဖြာဖြာနှင့်ပြည့်စုံခြင်းဟူသော အကျိုးထူးတ ရားများရရှိနိုင်သည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် သီးတင်းကျွတ်လပြည့်နေ့ရောက်တိုင်း ပဝါရဏာပွဲ နင့် မီးမြင်းမိုရ်ပွဲ ဟူ၍ ပွဲတော်များကို ကျင်းပကြသည်။

ပဝါရဏာပွဲပြင်ဆင်

အဓိပ္ပာယ်မှာ ဖိတ်ကြားခြင်း၊ တိုက်တွန်းခြင်း၊ တောင်းပန်ခြင်း တို့ ဖြစ်လေသည်။ သာသနာ့ဝန်ဆောင် ရဟန်းတော် များသည် ဝါကျွတ်သည်နှင့် သီတင်းကျွတ် လပြည့်နေ့တွင် “အရှင် ဘုရားတို့။ တပည့်တော်သည် သံဃာကို ဖိတ်ကြား ပါ၏။ တပည့်တော်၏ အပြစ်ကို မြင်သော်လည်းကောင်း၊ ကြားသော် လည်းကောင်း၊ သံသယ ရှိလျှင် သော်လည်း ကောင်း တပည့်တော်အား သနားသော အားဖြင့် ပြောဆို သတိ ပေးကြပါ။ အပြစ်ကို ကုစား ပါ မည်" ဟု ဖိတ်ကြား တိုက်တွန်း ပြီး ရဟန်းများက မိမိ၏ အပြစ်များကို အခြား တစ်ပါး ထံမှာ မိမိ ရဲ့ သဘောဆန္ဒ အလျောက် ဖွင့်ဟ ပြောဆိုပြီး ဝန်ချ တောင်းပန် ကြသလို သာသနာတော် သန့်ရှင်း တိုးတက် ရေးအတွက် အပြုသဘော ဆောင်ပြီး ဝေဖန် သုံးသပ် ကြသည့် ပွဲလဲ ဖြစ် ပေသည်။ အလွန်ပင် ဒီမိုကရေစီ နည်းလမ်း ကျ၍ စည်းစနစ် ကောင်းလှသော ပွဲဖြစ်သည်။ 


ပြင်ဆင


ပြင်ဆင

မီးမြင်းမိုရ်ပွဲပြင်ဆင်

သီတင်းကျွတ် လပြည့်နေ့ ညနေ၌ နတ်ပြည် မှ လူ့ပြည်ကို ဆင်းအ လာ လပြည့်ဝန်း နဲ့အတူ ကောင်းကင်မှာ တင့်တယ်စွာ ဖူးမြင်ရသည် မြတ်စွာဘုရားကို နတ်လူ အများက ပူဇော်သည့်အနေဖြင့် ဆီမီးများ၊ အိမ်၊ ကျောင်း၊ တန်ဆောင်း များမှာ ဆီမီး၊ မီးပုံးများ ထွန်းညှိ ပူဇော်ကြသလို ဘုရားစေတီ များမှာလဲ ပွဲများ ပြုလုပ်ပြီး မီးမြင်းမိုရ်ပွဲများ ပြုလုပ် ကြပါသည်။ ပုဂံမြို့ မြင်းကပါ ဂူပြောက်ကြီး ဘုရားက ပန်းချီ ကား တွင် ဗုဒ္ဓ မြတ်စွာ ဘုရား တာဝတိံသာမှ သင်္ကသနဂိုရ်ပြည်သို့ သက်ဆင်းပုံ ပန်းချီကို တွေ့ရသည့် အတွက် မီးမြင်းမိုရ်ပွဲကို ပုဂံခေတ် တည်းက ကျင်းပခဲ့သည်ဟု ယူဆ နိုင်ပေသည်။ 

ဘုရားပွဲတော်၊ နိဗ္ဗာန်ဈေးပွဲတော်များ၊ သက်ကြီး ပူဇော်ပွဲနှင့် ဆရာကန်တော့ပွဲများ စသည်တို့ ကိုလည်း မြန်မာနိုင်ငံ တဝှမ်း ကျင်းပလေ့ ရှိကြ သည်မှာ ယနေ့တိုင် ဖြစ်လေသည်။

သီတင်းကျွတ် လကို တူရာသီဟု ခေါ်ပြီး ချိန်ခွင်ရုပ်သဏ္ဌာန် နက္ခတ် ထွန်းပ လေသည်။ ထိုမျှ မက ၁၂လ ရာသီတွင် နေ့တာနဲ့ ညတာ တူညီသော တခုတည်းသော လလဲ ဖြစ်လေသည်။ ထို့ကြောင့် ကင်းဝန် မင်းကြီးက “ သီတင်းကျွတ်ပြီ တူရာသီ အာသဝဏီ ရှိန်ဝါရွန်း၊ ကြာမျိုးလည်းစို မီးမြင်းမိုရ် ဗဟိုအချာထွန်း” ဟု ဖွဲ့ဆို ခဲ့လေသည်။

အခြား ဗုဒ္ဓဘာသာ နိုင်ငံများဖြစ်ကြသည့် ထိုင်းနိုင်ငံ၊ ကမ္ဘောဒီးယား၊ လာအိုနှင့် သီရိလင်္ကာနိုင်ငံများတွင်လည်း ဆီမီးများ မျှောခြင်း၊ နံသာ ဆီမီးများဖြင့် ပူဇော်ခြင်း၊ မီးပုံးပျံများ လွှတ်ခြင်းဖြင့် ပူဇော်ကြလေသည်။ 


ကိုးကား။     ။ ဝီကီပီးဒီးယား


မိုးငွေ့